Skip to main content

عبقات الأنوار في إمامة الأئمة الأطهار ( فارسي ) — Page 351

Contributors:

P.351
عثمان خطائى در حاشيه شرح مختصر تفتازانى تصريح كرده به آنكه اضافت مصدر افاده عموم نمىكند مگر به اين سبب كه اسم جنس مضاف از ادوات عمومست نهم آنكه حسن چلپى در حاشيه شرح مطول تفتازانى در توجيه افاده اضافت مصدر حصر را كه تفتازانى ذكر كرده دلالت اسم جنس عارى از قرينهء خصوص بر استغراق از رضى رضى اللَّه عنه نقل كرده و تصريح نموده كه معنى درين جا يعنى قول صاحب تلخيص آنست كه جميع ارتفاعات حاصلست بسبب مطابقت كلام براى اعتبار مناسب پس ارتفاع الكلام بمعنى جميع ارتفاعات الكلامست دهم آنكه از افاده چلپى در مقام ديگرى ظاهرست كه مبناى تصريح تفتازانى به آنكه اضافت مصدر مفيد حصر مىباشد آنست كه مصدر مضاف از صيغ عمومست و قضيّه استغراق المفرد اشمل بسبب آنكه لفظ استغراق مصدر مضافست قضيه كليه‌ست و زعم اين معنى كه اين قضيه مهمله‌ست توهم باطلست يازدهم آنكه از افاده ملا عبد الرحمن جامى در فوائد ضيائيه دانستى كه مصدر مضاف در مثل ضرب زيد قائما يا ضربى زيدا قائما كه در اوّل ضرب مضافست بسوى علم صراحة و در ثانى مضافست بسوى ضمير متكلم و امثال اين مفيد عمومست دوازدهم آنكه از افاده ابن الحاجب در ايضاح شرح مفصل بايضاح و تفصيل تمام دريافتى كه ضربى زيدا قائما مفيد معناى ما ضربت الا قائما و معناى اكثر شربى السويق ملتوتا باشد و وجه افاده حصر آنست كه مصدر هر گاه مضاف مىباشد عام مىباشد به نسبت مضاف إليه مثل اسماء اجناس و جموع اجناس كه اينها نيز در صورت اضافت عام مىباشد و معناى ماء البحار حكمه كذا آنست كه حكم جميع مياه بحار چنينست و معناى علم زيد حكمه كذا آنست كه جميع علم زيد حكم آن