اين مصراع - كه إرسال المثلى است بديع و در عرف اهل ادب معروف - از متنبّى است و تمامت بيت در ديوان وى چنين آمده است :
و كلّ امرىء يولى الجميل محبّب * و كلّ مكان ينبت العزّ طيّب
« شرح التّبيان للعكبرى على ديوان أبى الطّيّب أحمد بن الحسين المتنبّى » ج 1 ص 131 ، « شرح ديوان المتنبّى » لعبد الرّحمن البرقوقى ج 1 ص 209 ، « يتيمة الدّهر » ج 1 ص 217 ، « التّمثيل و المحاضرة » ص 111 .
ر ك : « الوساطة بين المتنبّى و خصومه » ص 277 . قس :
سعديا حبِّ وطن گرچه حديثى است صحيح * نتوان مرد به سختى كه من اينجا زادم
« غزليّات سعدى » ص 204 س 4 .
( 499 ) - ص 119 س 7 و 8 تلقى بكلّ بلاد . . . الخ بهر شهرى كه فرود آيى و بارگشايى ، در آن بجاى كسان و خويشان ( خود ) ، كسان و خويشانى ( ديگر ) و بجاى همسايگان ( خود ) ، همسايگانى ( ديگر ) بينى .
ابن خلّكان در « وفيات الأعيان » ج 1 ص 28 و 29 ، در بيان شرححال أبو اسحق ابراهيم بن العبّاس بن محمّد بن صول تكين الصّولىّ ، گويد :
« . . . و قد وقفت على ديوانه ، و نقلت منه أشياء ، منها قوله ، و هذان البيتان يوجدان فى ديوان مسلم بن الوليد الأنصارىّ ، و اللّه أعلم [ من البسيط ] :
لا يمنعنّك خفض العيش فى دعة * نزوع « 1 » نفس إلى أهل و أوطان « 2 »
هامش
( 1 ) - در « شرح ديوان الحماسة » لأبى على أحمد بن محمد بن الحسن المرزوقى ، ج 1 ص 277 : نزاع .
( 2 ) - در « شرح نهج البلاغة » لابن أبى الحديد ، ج 4 ص 655 :لا يصدفنك عن امر تحاوله * فراق أهل و أحباب و جيران