گواراست ، اگرچه آب تمام اين قنوات شيرين است ليكن بالنسبه [ از ] آب سرجو و بخشان بسيار خوشگوارتر است . و محصول شتوى مزرعهء مزبوره و صيفى آن و ميوجاتش تماما مثل ميردوى سابق الذكر است و نخيلاتش هفت هشت هزار و مالكين آن طايفهء صاحبزاده و بزرگزاده و امرا و سپاهى و دهوارى ، و سايرين خورده مالكين متفرقه [ اند ] . و دلاور خان هم جزئى مالكيت را در اين مزرعه دارد . و بنگاه مزرعهء مزبوره را سه مرتبه و بعضى جاها چهار مرتبه نيز ساختهاند و فى حدّ نفسه قلعهمانندش قرار دادهاند . و خلق اينجا قريب سيصد نفر مرد و زن و غالبا در قلعهء مزبوره ساكن [ اند ] و پاره هم در نخيلات براى خود خانه تيرپوش بنا كردهاند و مالياتش چنان كه ذكر شده جزو جمعى مير محمود خان است .
و تمام اين مزرعهها همهجا [ 255 ] در يمين و يسار و وصل به جاده است و گاه هست كه جادّه از وسط دهى بگذرد و به اين جهت حاجت به ذكر محل و تعيين نسبت آنها به راه نيست .
كدّان 392
و متصل به اين مزرعهء پرهكند مزرعهاى است مسمّى به كدّان و آب آن قريب سه سنگ و محصول شتوى و صيفى و ميوهجات آن مثل پرهكند و ميردوست . غير از اينكه مزرعهء مزبوره دائرتر و همهقسم محصولش بيشتر است خصوصا نخل كه قريب ده هزار اصله است و مالكين عمدهء آن دهوارى و جزئى خورده ارباب متفرقه است . و قادر بخش رئيس طايفهء دهوارى قلعهء سر قنات محمّديه [ را ] كه ذكرش خواهد آمد ساخته است كه رعاياى دهوارى اين مزرعه در آنجا سكونت دارند و ساير مالكين و مزارعان مزرعه در نخيلات دو قطعه زمين را براى خود خانه ساختهاند كه يكى را دشتك « 1 » و ديگر را كولو « 2 » مىنامند .
محمديه 393
و بعد از كدّان مزرعهء محمديه است و مزرعهء مزبوره با اينكه از كدّان آبش كمتر و محصول غلّهاش نيز كمتر است به مراتب آبادتر و دائرتر است و معادل ده دوازده هزار اصله نخل و همهقسم ميوجات از قبيل انار و انجير و هلو سياه و سفيد و سيب و امرود و توت سياه و سفيد و بالاختصاص انگور زياد خوبى دارد و مركّبات هم
هامش
( 1 ) - جغ : دشتوك .
( 2 ) - جغ : كولوك .