ادامه حكمرانى اعضاى سلسله حكمرانان مالاكانى در مجمع الجزاير ريائو - لينگا و در شبهجزيره ماليسيا مانند :
934 / 1528 سلطان علاء الدين بن محمود شاه ، در جوهور
934 / 1528 سلطان مظفر شاه بن محمود شاه در پراك
از سرآغاز كار مملكت مالاكا ، اطلاعات دقيقى در دست نيست . گمان مىرود كه پيش از قرن نهم / پانزدهم وجودى محرز داشته است ، اما نظر اكثريت بر آن است كه آن را پارامشوارا ( در لغت به معناى همسر شاهزاده ) كه شوهر شاهزاده خانمى از مملكت هندوى مجاپهيت در جاوه بود ، در آغاز قرن نهم / پانزدهم بنيان نهاده است . مالاكا به سرعت عنوان يك مركز دادوستد و لانهء دزدان دريايى اهميت يافت و توانايى و كفايت حكمرانانش در گرفتن عوارض عبور و مرور از كشتىهايى كه از ترعهء مالاكا مىگذشتند ، بر شهرت آن افزود . گمان مىرود كه پارامشوارا از راه ازدواج ديگرى با دختر سلطان پاسه يا پاسى ، واقع در نوك شمالى سوماترا ، كه از قرن هشتم / چهاردهم كشورى مسلمان بود ، به اسلام گرويد . نامهاى حكمرانان بعد از پارامشوارا و تاريخ حكمرانى آنها را بخشى از روى منابع مكتوب و بخشى از روى سنگ قبور آنها مىدانيم ، اما اين تاريخها را در چند مورد بايد يك تاريخ تقريبى محسوب داشت . در نيمهء قرن نهم / پانزدهم حكمرانان مالاكا سياستى توسعهطلبانه در پيش گرفتند ، حملات سيامىها را دفع كردند و قدرت خود را در درون شبهجزيره مالايا ( مالى ) و آن سوى تنگهء سوماترا بسط دادند و با امپراتوران سلسله مينگ در چين وارد روابط سياسى شدند . در اين هنگام مالاكا نه تنها مركز تجارت عمدهء آسياى شرقى و جنوبى بود ، بلكه مركز عمدهء انتشار دين اسلام نيز بود . به اين ترتيب ، حكمرانان محلى داخلى شبه جزيرهء مالى هم مسلمان و هم تابع و فرمانبردار مالاكا شدند و حكمرانان برونى در بورنئوى شمالى ( بنگريد به شماره 186 ) از راه روابط تجارى با مالاكا پذيراى دين اسلام گرديدند و همين امر ، در مورد بندرگاههاى مختلف در طول ساحل شمالى جاوه اتفاق افتاد .
پايان كار سلسلهاى كه پارامشوارا بنيان نهاده بود وقتى فرارسيد كه پرتغاليها به سركردگى افونسو د البو كرك بر مالاكا حمله كردند و بر اثر اين حمله ، مالاكا در 917 / 1511 به دست پرتغاليان افتاد و مركز تجارت و بازرگانى پرتغال در شرق آسيا شد .
اما يكى از اخلاف سلسلهء بومى مالايا در جزاير جنوب مالايا ، مملكتى به نام ريائو - لينگا تأسيس كرد كه آخرين حكمران آن تا 1911 حكومت داشت ( اين مملكت اكنون در
سلسله هاى اسلامى جديد : راهنماى گاهشمارى و تبارشناسى ( فارسى ) — صفحة 646
مساهمون: كليفورد ادموند باسورث
ص٦٤٦