( 26 ) - اين سفر انجام نشد .
( 27 ) - كامران ميرزا پسر سوم ناصر الدين شاه ملقب به نايب السلطنه و اميركبير در دوران سلطنت ناصر الدين شاه بهطور متوالى داراى مناصب ، حكومت تهران ، حكومت ايالاتى ديگر ، وزارت جنگ ، رئيس كل قشون و غيره بوده است . ر . ك . مهدى بامداد ، همان ، ج 3 ، ص 129 .
( 28 ) - اسناد بيوتات ، آلبوم 5 ، ص 8 .
( 29 ) - موضوع اين تلگراف عزيمت عزت الدوله خواهر ناصر الدين شاه است كه در تاريخ اين سند همسر يحيى خان معتمد الملك برادر ميرزا حسين خان مشير الدوله بوده است . عزت الدوله ابتدا به همسرى ميرزا تقى خان اميركبير درآمد ، بعد از قتل امير بالاجبار به مزاوجت ميرزا كاظم خان نورى نظام الملك پسر ميرزا آقا خان نورى درآمد . كه چون اين ازدواج ناخواسته بود بلافاصله پس از عزل ميرزا آقا خان نورى ، از پسر او طلاق گرفته به همسرى شير خان اعتضاد الدوله كه از اقوام مادرى وى بود درآمد . مدتى بعد شير خان وفات نمود و عزت الدوله به عقد يحيى خان معتمد الملك درآمد كه سند فوق مربوط به آن دوره است .
( 30 ) - آلبوم 5 ، ص 9 .
( 31 ) - آلبوم 5 ، ص ص 11 - 12 .
( 32 ) - آلبوم 5 ، ص 24 .
( 33 ) - سنسن
( 34 ) - عصار : كسى كه از بذور مانند كرچك و كنجد و جز آن روغن گيرد ، روغنگر .
( 35 ) - سيف السلطنه ، جان محمد خان .
( 36 ) - آ 5 ، ص ص 25 و 26 .
( 37 ) - قتل لوث : زمانى كه دلايل و مدارك به اندازهء كفايت مبنى بر ارتكاب قتل ، توسط متهم معرفى شده از طرف اولياى دم براى قاضى احراز نمىگردد و به اين جهت قاضى اقدام به مراسم قسامه مىنمايد .
( 38 ) - آلبوم 5 ، ص 32 و 33 .
( 39 ) - آلبوم 5 ، ص 33 .
( 40 ) - آلبوم 5 ، ص 41 .
( 41 ) - قائز : رستگار شونده ، پيروز ، رستگار .
( 42 ) - آلبوم 5 ، ص 42 .
( 43 ) - آ 5 ، ص 43 - 44 .
( 44 ) - آ 5 ، ص 44 .
( 45 ) - آقا ابراهيم امين السلطان
( 46 ) - آ 5 ، ص 45 .
( 47 ) - آلبوم شماره 1 ، ص 2 و 3 .
سفرهاى ناصر الدين شاه به قم ( فارسى ) — صفحة 318
مساهمون: ناصر الدين شاه قاجار
ص٣١٨