كط : [ 1 ] اندرين روز پيغمبر صلى اللّه عليه و سلم از مدينه به مكه آمد با لشكرى انبوه ، و با اهل مكه حرب كرد ، و شهر مكه برايشان حصار كرد ، و بسيارى از ايشان بكشت و بسيارى دستگير كرد ، تا ايزد تعالى او را فيروزى داد و مكه را بكشاد . و اهل مكه از رسول صلّى اللّه عليه و سلم بترسيدند ، كه مكه را و ايشان را [ 288 ] نيست كند بانتقام آن جفاها كه ايشان به اول كرده بودند . و چون مكه فتح كرد ، و اندر شهر آمد .
رسول گفت صلى اللّه عليه و آله و سلم با مردمان مكه : « من شما را همان گويم ، كه برادر من يوسف عليه السلام برادران خويش را گفت :
« لا تَثْرِيبَ عَلَيْكُمُ الْيَوْمَ يَغْفِرُ اللَّهُ لَكُمْ »
[ 2 ] و مردمان مكه بدان شادمانه گشتند .
لا : [ 3 ] اندرين روز وفات على بن موسى الرضا بود كه به طوس فرمان يافت [ 4 ] .
و چنين گويند : كه از بهر مامون طبقى انگور آوردند همى از آن بخورد ، و باقى بنزديك على بن موسى الرضا رضى اللّه عنه فرستاد ، كه مرا خوش آمد ازين انگور . تو نيز بخور ! و على بن موسى الرضا بخورد ، و هم آن شب بمرد ، و چنين گويند كه اندران انگور ، زهر بود . و مأمون جامه و علامت سبز كرده بود ، چون او بمرد ، جامهء سبز بيفگند و سياه پوشيد .
لب : [ 5 ] اندرين روز ابو مسلم عبد الرحمن بن مسلم ، صاحب دعوت عباسيان بيرون آمد از ده ما خان ، و دعوت آشكارا كرد ، و سليمان بن كثير مروزى با او يار بود . و ابو مسلم با نصر بن سيار حرب كرد ، و او را قهر كرد ، و خراسان بگرفت ، و از پس آن عراق بگرفت ، و دولت بنو اميه را از بيخ بر كند و نيست كرد ، ابو العباس السفاح
هامش
[ ( 1 - ) ] هر دو : ما ؟ در جدول البيرونى فتح مكه كط است .
[ ( 2 - ) ] قرآن ، سورهء يوسف 91 يعنى نيست ملامت و سرزنش بر شما امروز بيامرزد خداى عز و جل شما را ( ترجمه تفسير طبرى 3 ر 755 ) .
[ ( 3 - ) ] هر دو سپيد . جدول البيرونى : لا .
[ ( 4 - ) ] هر دو : فرمان يافت كه با مأمون سوى بغداد رفت همى و چنين ؟
[ ( 5 - ) ] هر دو : كه ؟ جدول [ البيرونى : لب .