دوشنبه 19 شهريور 1301 / 11 سپتامبر 1922 / 18 محرم 1341
* واكنش نشريه نداى گيلان به تبعيد روحانيان از عراق
نشريه نداى گيلان 1 در اعلان فوق العادهاى كه امروز منتشر كرد با عنوان « اهانت به عالم اسلام » و با اشاره به تلگرام رسيده از طرف مجتهدان نجف و كربلا به تهران به تبعيد روحانيان از عراق اعتراض كرد . « كسانى كه حيثيت اسلام و مسلمانان را در مقابل حملات سخت كفار محافظه كردهاند امروز حياتشان از طرف انگلستان در خطر است . مأمورين انگليس صراحتا آنها را در مضيقه و فشار افكنده و به قتل و اعدام تهديد كردهاند . » اين اعلان فوق العاده ( ر . ك : 7 شهريور ) چنين ادامه مىيابد كه شاگردان سرادواردگرى خوب به نصيحت استاد خود عمل كردند كه گفته بود « تا قرآن پيغمبر عرب در روى زمين پيروانى دارد نفوذ و سلطه بريتانياى كبير در مخاطره خواهد بود و ما بايد اساسى را كه اين كتاب ايجاد كرده است منهدم كرده و براندازيم . » 2
* پاسخ وزير جنگ به سفارت تركيه در تهران
پس از نامهاى كه سفير تركيه در تهران درباره تحركات نظاميان ايران در مرز قطور براى وزير جنگ نوشت ( ر . ك : 6 شهريور ) رضا خان در پاسخى كه امروز به سفير داد « تجاوز قراولها » را به خاك تركيه تكذيب كرد ، اما درباره تقويت قواى مرزى در حدود شرفخانه نوشت كه اين پيشبينى براى همه نقاط مرزى در كردستان صورت گرفته و صرفا براى جلوگيرى از تجاوز و شرارت است . رضا خان وزير جنگ در مورد اين نظر سفير تركيه كه اين تحركات موجب تجرى آشوريها عليه تركيه خواهد شد يادآور شد كه « آشورى و غيره هيچ وقت از طريق ايران قادر به حملات و تعرضاتى به سرحدات دولت تركيه نبوده و هيچگونه تشبثاتى نيز براى اختلال سرحدات دولت تركيه امكانپذير نخواهد بود . » رضا خان تلويحا از وجود كردهاى شورشى در خاك تركيه كه مترصد اقدام عليه ايران هستند نيز ياد كرد و غيرمستقيم وجود سياست بده بستان در اين امور را يادآور شد . 3
* اظهار تأسف جعفرقلى بختيارى از پيشآمد شليل
جعفرقلى بختيارى ( سردار اسعد ، جعفرقلى اسعد ) در تلگرامى كه امروز به قوام السلطنه رياست وزراء و رضا خان وزير جنگ فرستاد نوشت كه هر اندازه « تأسف خود را از اين اتفاق فجيع كه در خاك بختيارى واقع شده است عرض كنم ، كم است . اميدوارم خوانين موفق به رفع اين سوءتفاهم بشوند . »
[ تصوير ] سمت چپ : جعفرقلى سردار اسعد