سهشنبه 26 دى 1300 / 17 ژانويه 1922 / 18 جمادى الاول 1340
* تقاضاى سفارت روسيه براى تحويل كتابخانه بانك استقراضى
امروز وزيرمختار شوروى در ايران در يادداشتى به وزير امور خارجه با اشاره به موضوع تحويل دادن بانك استقراضى به دولت ايران ، تصريح كرد : چون كتابخانه اين بانك متعلق به جمعى از كاركنان سابق اين بانك بوده ، نبايد مانند اموال بانك به دولت ايران تحويل داده شود . وزيرمختار شوروى با بيان اينكه ، گروهى از كاركنان سابق بانك از نظر حقوقى نسبت به آن كتابخانه ذىنفع مىباشند درخواست نمود : كتابخانه مزبور براى استفاده عمومى روسهاى مقيم تهران به سفارت شوروى تحويل داده شود . 1
* آزادى اتباع روس مظنون به مشاركت در قيام خراسان
چند نفر از اتباع روسيه كه مظنون به مشاركت در انقلاب خراسان 2 بودند پس از مدتى توقيف در مشهد آزاد شدند و فقط دو نفر آنان به نامهاى غلام دوافروش و مير مرتضى 3 مدير چاپخانه طوس هنوز در توقيف بودند . قرار بود غلام دوافروش از مشهد تبعيد شود ولى مير مرتضى از وزير جنگ تقاضاى عفو نموده بود .
ازاينرو ، مقرب السلطنه كارگزار خراسان در اينباره با ارسال تلگرافى به وزارت امور خارجه ، تقاضا كرد تا اگر وزير جنگ قصد عفو وى را دارد او را با شرايطى عفو نمايد كه ديگر نتواند محرك اجانب شود . 4
* هراس احمد شاه از وزير جنگ
« هوپنو » وزيرمختار فرانسه در تهران در تلگرامى به وزارت امور خارجه كشورش ، علت اصلى سفر احمد شاه به اروپا را ، ترس وى از نفوذ فوق العاده وزير جنگ دانست و توضيح داد :
اين سفر موجب گسترش دامنهء نفوذ سردار سپه خواهد شد . 5
هامش
( 1 ) . مراسله نماينده مختار شوروى به وزير خارجه ، 26 / 10 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 38 ، پ 1 ، ص 41 .
( 2 ) . منظور از انقلاب خراسان ، اشاره به وقايع اخير خراسان و اقدامات كلنل محمد تقى خان پسيان است . ( م ) .
( 3 ) . مير مرتضى مبلغ زيادى نيز به بانك استقراضى ( بانك ايران ) مقروض بود .
( اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 44 ، پ 34 ، ص 5 ) .
( 4 ) . تلگراف مقرب السلطنه به وزارت خارجه ، 26 / 10 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1300 ، ك 44 ، پ 34 ، ص 5 .
( 5 ) . اسناد وزارت خارجه فرانسه ، مجلد 10 ، ص 168 .