ايرج افشار
حكمهاى پادشاهان صفوى براى بازرگانان انگليسى با سپاس از جانگرنى براى ميكروفيلم اسناد و دو صفويهشناس : راجر سيورى و چارلز ملويل
در كتابخانهء آوازهمند بودليان ، در شهرك دانشگاهى اكسفورد ، مجموعهء چهل و دو سند كه دو تاى آنها مكرر است و جملگى از دورهء صفوى و از آن چند سوداگر و دريانورد ( كپتان ) انگليسى در آن روزگار بوده است ، نگاهبانى مىشود و چون به شماره و نشانى مهجور و ناآشنا بوده ظاهرا تاكنون بهطور دقيق و وسيع مورد استفاده قرار نگرفته و به تحقيق در نوشتههاى ايرانيان بدان اشارتى نرفته و متن آنها تاكنون به چاپ نرسيده است . « 1 » مطالب مندرج درين اسناد گوياى گوشهاى از آغاز روابط ايران با انگليس و مخصوصا يادآور رفتار پادشاهان صفوى با بازرگانان انگليسى است . « 2 » به اين مناسبتها در مدّت كوتاهى كه در اكسفورد بودم و فرصت داشتم به درنويسى همهء اسناد فارسى آن مجموعه پرداختم . آنچه ميان [ ] آوردم در قسمت بالاى احكام و خارج از متن بوده است .
اين اسناد مجموعهاى است با نشانهء
Polyglote Or . C . Z
حاوى مقدارى اسناد فارسى ، عربى ، و بعضى از زبانهاى سرزمين هند . آنچه مربوط به ايران است منحصرا اسناد فارسى آن است كه در آن مجموعه بدون ترتيب تاريخى به صفحات مخصوص دوخته شده است و ترتيب قرار گرفتن آنها در مجموعهء مذكور چنين است :
هامش
( 1 ) . مگر اينكهR . W . Ferrierدر مقالهاى به مشخصات ذيل ، عكس چند تا از آنها را چاپ كرده است .The Terms and Conditions under which English TRADE WAS Transacted with Safavid Persia . BSOAS . 49 ( 1986 ) : 48 - 66 .( 2 ) . اسناد مربوط به سالهاى 1033 تا 1069 است ، يعنى شاه عباس اول ( متوفى 1038 ) - شاه صفى ( 1038 - 1052 ) - شاه عباس دوم ( 1052 - 1077 ) .