دولت ساسانى از مالياتهاى مذكوره حاصل ميشد و دولت علاوه بر آن عايدات فوق العادهء نيز داشت مثل غنائم جنگى و غرامتهائى كه از روم ميگرفت و هدايائى كه در عيد نوروز و مهرگان مردم متمول شهرنشين ميدادند و نيز عايدات معادن طلا و غيره بعضى تصور ميكنند كه در اين زمان گمرك هم ميگرفتهاند در زمان خسرو پرويز بواسطهء جنگهائى كه او با روم كرد بايران و غير ايرانى خيلى تحميل ميشد و ثروت هنگفتى كه در خزانه شاه مزبور جمع شده بود به خوبى نشان ميدهد كه در زمان او مردم چقدر در فشار بودهاند اگرچه خزانه پر شد ولى براى ايران جز ضعف و انحطاط و انقراض دولت ساسانى نتيجهء نداد نوشتهاند كه صورت عايدات دولت مرتبا در حضور شاه خوانده ميشد و صورت عايدات خزانه و ذخيره آن همه ساله توسط رئيس اصناف به نظر شاه رسيده به مهر او ممهور ميگرديد موافق اطلاعاتيكه بدست آمده عايدات ساليانه دولت در زمان خسرو پرويز 240 ميليون درهم بوده است درهم آن زمان را محققين يك مثقال نقره معين كردهاند و عقيده ( نولدكه ) عالم آلمانى اين است كه يك درهم معادل 88 سانتيم فرانك طلا بوده ( يوستى عالم ديگر آلمانى عايدات مذكوره را معادل 294 مارك طلا دانسته )
تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى ) — صفحه 2854
پدیدآورندگان: حسن پيرنيا ( مشير الدوله )
ص۲۸۵۴