شوريد . گيغاتو ، سلطان مسعود و مجير الدين نايب « 1 » را مأمور سركوبى آنان كرد .
سرانجام عصيانگران شكست خوردند .
با مرگ گيغاتو و به سلطنت رسيدن بايدو ، مغولان در آناطولى نفوذ فراوان يافتند و دامنهء اين تسلط در زمان غازان خان بيشتر شد .
با شورش تغاجار و كشته شدن او توسط بالتو سپهدار ، و پشت كردن او به حكومت مركزى و جلوگيرى از رفتن سلطان مسعود به سلطانيه ، غازان خان در سال 696 ه / 1296 م ، با اعزام نيروى عظيمى از مغولان اين شورش را خوابانيد « 2 » و دستور داد غياث الدين مسعود را به ايران فراخوانند و در همدان نگه دارند .
به جاى او محمد بيك پسر پروانه به حكومت آناطولى رسيد . ( 697 ه / 1297 م ) در زمان حكمرانى وى از مردم مالياتهاى بىحد اخذ مىشد تا اين كه علاء الدين كيقباد سوم برادرزادهء مسعود حكمران آناطولى شد .
چون امير چوپان با لشكرى عظيم به آناطولى رسيد ، علاء الدين قصد سلطانيه كرد و در سرزمين شام به محمود خان غازان برخورد . محمود خان تصور كرد كه علاء الدين براى كمك به او آمده ، لذا ولاياتى كه از ارزن الروم تا ساحل انطاكيه و از حدود دياربكر تا سواحل سينوب كشيده شده بود ، به او واگذاشت . اين پادشاه ( علاء الدين ) بيدادگريها و ستمها كرد . به قول آقسرايى :
« دست بىمسامحتى و استطالت در خون و اموال مسلمانان دراز كرد . فى الجمله آن لئيم را خست بر نفس خبيث و طبيعت ذميم چنان غالب بود كه اگر خود همه عظام رميم بودى از كاسهء يتيم سوداى كاس طعام حميم داشتى . . . « 3 » »
سرانجام مردم به تنگ آمده از بىعدالتىها به آبشغا حاكم روم متوسل شدند ، او نيز علاء الدين را خواسته ، اموال مردم را از او پس گرفت . و وى را جهت محاكمه به سلطانيه فرستاد .
هامش
( 1 ) . مجير الدين نايب وزير سلطان مسعود بود كه به اتفاق فخر الدين قزوينى وزارت مشترك داشتند .
مجير الدين از سيواس تا توقات و از قسطمونيه تا سواحل سينوب حكومت مىكرد .
( 2 ) . گولپينارلى ، عبد الباقى ، مولويه بعد از مولانا ، ترجمهء دكتر توفيق سبحانى ، انتشارات كيهان ، چاپ اول ، 1366 ، صص 14 - 13 .
( 3 ) . آقسرايى ، مسامرة الاخبار و مسايرة الاخيار ، صص 285 ، 284 ، 280 .