ديگر آورده است ، و چون ميخواسته است به صورت فتوا كلام خود را بگويد در لفظ خبر اندك تصرّفى كرده و لذا به صورت خبر نياورده است ، و ما در پاورقيهائى كه بر اصل كتاب در نسخهء عربى زدهايم غالب آن نصوص را با تعيين مصدر ذكر كردهايم طالبان بدان جا مىتوانند مراجعه كنند » .
و پدرم - رضى الله عنه - در رساله اى كه به من فرستاده است گفته : بدان كه اصل خمر آب انگور است هنگامى كه به آتش يا بدون آن و بگرمى هوا جوش آيد ، و چنانچه غليان پيدا كند و زير و رو شود آن خمر است و نوشيدن آن حرامست مگر اينكه آنقدر بجوشد كه دو سوّم آن بخار شود و يك سوّم باقى ماند ، پس اگر به جوش افتاد آن را بگذار تا خود به خود سركه شود بدون اينكه چيزى از خارج در آن بريزى ( مانند نمك و امثال آن ) پس چون سركه شد به خودى خود خوردنش جايز مىشود ، و چنانچه بعد از آن برگشت و خمر شد ، اشكال ندارد كه در آن نمك يا چيز ديگر ريخته و بماند تا سركه شود ، و اگر در سركه خمر ريخته شود خوردن آن سركه جائز نيست مگر اينكه آن را در ظرفى كنار گذاشته تا خمر نيز سركه شود ، و چون سركه گشت آن سركه كه در آن خمر ريخته شده خوردنش حلال مىشود ، و خداوند تبارك و تعالى ( در قرآن ) تنها خمر را حرام فرموده است ، و رسول خدا صلَّى الله عليه و آله هر نوشيدنى مستكننده اى را حرام كرده است و خمر و كارنده و چيننده و حملكننده و آن كس كه براى او مىبرند و فروشنده و خريدار و
من لا يحضره الفقيه ( فارسي ) — صفحة 393
مساهمون: الشيخ الصدوق
ص٣٩٣