سلامت ايشان قبلا شده است چنان كه مثل آن را در عالم برزخ مشاهده كردهاند ، اگر اطمينان حاصل نكردند و از رفتن به آتش در آن روز خوددارى كردند حجّت تمام باشد .
شرح : « بايد دانست كه ثواب و عقاب بر اساس تكليف است و تكليف خود دائر مدار عقل است و اختيار ، چنان كه اگر هر دوى اينها يا يكى از اين دو نبود تكليف معنى ندارد ، لذا فرزندان مشركين يا فرزندان مؤمنين كه غير مكلَّف از دنيا رفتهاند در آن عالم شرائط تكليف براى آنان جمع مىشود و بنوعى تكليف مكلَّف مىگردند و چنانچه از عهدهء آن بر آمدند اهل نجات و اگر نافرمانى را برگزيدند گرفتار خواهند شد و مدلول روايات چندان روشن نيست تا ما خوب بدانيم ولى ميدانيم كه خداوند ستم نخواهد كرد كه فرمود : * ( إِنَّ الله لا يَظْلِمُ النَّاسَ شَيْئاً ) * و * ( إِنَّ الله لا يَظْلِمُ مِثْقالَ ذَرَّةٍ ) * .
تربيت و تعليم و آزمايش كودك
4743 - امام صادق عليه السّلام فرمود : كودك خود را تا هفت سال ببازى رها كن ، و هفت سال ديگر او را تحت تربيت و آموزش قرار ده ، و هفت سال با خود همدم و همراز ساز پس اگر در صراط حقّ بود و از باطل گريزان و سعادت خود را دريافت كه بسيار خوب و اگر نه چنين شد اميد خيرى در وجودش نخواهد بود .
شرح : « ظاهرا مراد از آزمايش ، آزمايش در محبّت و ولاء امير مؤمنان يا او و اولاد طاهرينش عليهم السّلام باشد ، چنان كه از روايات آتيه معلوم مىگردد » .
4744 - جابر بن عبد الله انصارى در كوى و برزن مدينه مىگشت و اين جمله را مكرّر ميگفت « عليّ خير البشر فمن أبى فقد كفر » ( على عليه السّلام بهترين مردم جهان است و هر كس منكر باشد كافر است ) اى مردم مدينه و اى انصار فرزندان