( حكم ردّ قسم و بطلان حقّ با نكول آن )
3342 - ابان ، از جميل از امام صادق عليه السّلام روايت كرده كه فرمود :
هر گاه مدّعى اقامهء بيّنه كند ديگر بر او واجب نيست كه قسم بخورد و أمّا اگر اقامهء بيّنه نكند ، و مدّعى عليه بگويد : قسم بخور كه من بر تو فلان حقّ را دارم و مدّعى نكول كند و حاضر به قسم نشود ديگر حقّ مطالبه ندارد .
شرح : « جميل » در سند حديث على الظاهر تصحيف « رجل » است .
( جايى كه بايد بعد از اقامهء بيّنه مدّعى را قسم هم داد )
3343 - ياسين ضرير از عبد الرّحمن بن أبى عبد الله روايت كرده گويد : به امام موسى بن جعفر عليه السّلام گفتم : براى من توضيح دهيد كه اگر مردى ادّعاى مالى عليه ديگرى داشت ولى دليل و شاهد نداشت چه كند ؟ فرمود : يمين مدّعى بر مدّعى عليه لازم و ثابت است و بايد قسم دهد ، پس اگر مدّعى عليه حاضر شد و قسم ياد كرد هيچ حقّى آن شخص ( مدّعى ) بر او ندارد و ديگر مدّعى حقّ مطالبه اش ساقط مىشود ، و اگر قسم را ردّ كرد و گفت : خود مدّعى قسم ياد كند و مدّعى حاضر به قسم نشد باز حقّى بر مدّعى عليه ندارد ، و اگر مدّعى عليه از دنيا رفته باشد و اقامهء بيّنه