وما مىدانيم كه آن ارض مقدس كوهستانى است . أبو ذر زمزمه كنان سخنى گفت كه شكنندهء سخن من نبود « 1 » .
سپس فقيه سهل بن صعلوكى گفت : خدا گفته است : به سرزمين درآييد ، أو نگفته است از كوه بالا رويد [ واگر مقصود كوه بود مىگفت :
بالا شويد ! ] پس گفتگو بريده شد .
اكنون اگر كسى بگويد : چرا أو ( صعلوكى ) نگفت : آن در « 2 » كه دستور داخل شدن بدان داده شده در شهر أريحا است كه در دشت مىباشد نه در كوه ، وبنا بر اين سخن امام بن امام ( أبو ذر بن حمدان ) درست است ( كه ارض دشت است نه كوه ) ما از دو راه به وى پاسخ گوئيم .
نخست پاسخى فقهى ، سرزمين مقدس بطور كلّى كوهستان است ، وأريحا كه در دشت جا دارد تابع آنست ، ظاهر آية نيز خود قدس « 3 » را مىخواهد كه همان إيليا باشد ودر كوهستان است ، نه توابع آن را كه در دشت هستند .
اگر گفته شود كه روى سخن در آية به شهر ستمگران أريحا « 4 » است كه دخول بدان امر شده است ، پس آية لزوم دو چيز را مىرساند : داخل
هامش
( 1 ) سخن زمزمه گونهء أبو ذر در ص 266 س آخر آمده است .
( 2 ) ادخلوا عليهم الباب ( قرآن مائده 5 : 23 ) از دركه بگذريد پيروزى با شما خواهد بود .
( 3 ) مقصود از قدس بيت المقدس است كه إيليا نيز ناميده مىشود ( ياقوت 1 : 423 ) نه قدس حمص ص 227 و ( ياقوت 1 : 516 و 4 : 39 ) .
( 4 ) ان فيها قوما جبارين ( قرآن ، مائده 5 : 22 ) .