جزيرهء عرب
از آن رو به جزيرهء عرب آغاز كردم كه خانهء خدا ومدينهء پيغمبر در آنجا است وآئين اسلام از آن برآمد ، خليفگان راشد وياران وأنصار ومهاجران در آن زيستند . پرچمهاى اسلام در آن افراشته شد ودين پايدار گشت . ونيز مشاعر اسلام ، مناسك وميقاتها وقربانگاههاى حج در آنجا است . وآن را عشريهايست كه پيشوايان در ديوانها ياد كرده ، مدرسان بايد آن را بدانند . سرزمينها از زير آن بيرون كشيده شده « 1 » ، إبراهيم مردم را به سوى آن خوانده است . اين سرزمين داراى مرزهاى گسترده وخورههاى بزرگ وفرمانداريهاى مهم است ، نبينى كه :
حجاز ، يمن ، كشور سبا ، احقاف ، يمامه ، اشحار ، هجر ، عمان ، طائف ، نجران ، حنين ، مخلاف ، حجر صالح ، ديار عاد وثمود ( قرآن 69 : 3 - 5 )
هامش
( 1 ) زمين در روز 25 ذي قعده از زير خانهء كعبه بيرون كشيده شده است .
واز اين روى اين روز در ميان مسلمانان به روز دحو الأرض معروف است وآن را روز تولد عيساى مسيح نيز مىدانند . مير داماد ( م 1040 ) فصلى از كتاب خود أربعة أيام را بدان اختصاص داده است . جالب توجه است كه تولد مسيح نزد مسيحيان بجاى 25 ذي قعده در 25 دسامبر ديده مىشود واين روزيست كه ميترائيستهاى باستان آن را روز تولد خورشيد مىدانستهاند ( ذريعة 25 : 302 - 303 ) .