تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ عاشورا ( فارسي ) — صفحة 102

مساهمون:

ص١٠٢

11 - « تقويت بعد معنوى »

: مهلت خواهى شب عاشورا و سپرى كردن آن شب با انس با خدا و تلاوت و عبادت و زمزمه‌هايى كه از خيمه‌ها برمىخاست ، همه به عنوان عامل معنوى و تقويت روحى در شب قبل از عمليات مؤثّر بود و ياران در صبح عاشورا بىتاب شهادت بودند و شوخى مىكردند و ميان خود و بهشت ، فاصله‌اى جز تحمّل ضربت شمشيرها نمىديدند .

12 - « خطابه با دشمن »

: در عاشورا ، استفاده از صداى بلند و رسا و القاى خطابه‌هاى مهم خطاب به نيروهاى دشمن ، آن هم در ميدان كربلا و توسّط خود امام و ياران برگزيده‌اش ، نوعى اتمام حجّت و سخن آخر بود ، براى ايجاد تزلزل در دشمن و بستن راه توجيه در آينده و تلاش جهت بيدار ساختن وجدانهاى خفته .

13 - « رجز »

: استفاده از رجزهاى حماسى توسط امام و يارانش در درگيريهاى تن به تن يا عمومى . خواندن رجز ، هم رزمنده را تقويت روحى مىكرد ، هم دشمن را تحقير مىنمود و هم مبيّن انگيزه و انديشه و ايمان جنگجوى حسينى بود .

14 - « افشاگريهاى اسرا »

: پس از عاشورا ، اسيران اهل بيت « ع » ، از تجمّعهاى مردمى در كوفه ، مجلس ابن زياد ، شام ، دمشق ، حتّى مجلس يزيد ، استفاده كرده ، پيام خون شهدا را مىرساندند ، ضمن معرّفى خود و امام حسين « ع » ، بر ضد حكام افشاگرى مىكردند . اين شيوه را ، چه در خطبه‌ها و چه در سخنانى كه در برخوردهاى متفرقه ابراز مىشد ، به كار مىگرفتند .

15 - « مجالس ياد »

: اهل بيت ، پس از بازگشت از سفر كربلا به مدينه ، مجالس عزا و سوگوارى برپا داشتند و پيوسته از حادثهء عاشورا و فجايع سپاه كوفه ياد مىكردند . بارزترين آنها ياد كردن امام سجاد « ع » از حسين و شهادت او با لب تشنه بود ، هنگام نوشيدن آب ، يا ديدن صحنهء ذبح گوسفند .

16 - « فرهنگ گريه و نوحه »

: امامان شيعه تأكيد فراوان كردند كه مظلوميت اهل بيت و حادثهء عاشورا همواره ياد شود و زنده بماند . اين فرهنگ ياد و يادآورى در قالب مفاهيمى همچون : گريه ، نوحه‌خوانى ، مرثيه سرودن ، زيارت ، تربت سيد الشهدا « ع » ، كام‌گيرى با آب فرات و تربت ، ياد كردن از عطش حسين هنگام آب نوشيدن ، برگزارى مجالس عزادارى براى اهل بيت و . . . شكل گرفت . اين فرهنگ ، تاكنون هم سبب زنده ماندن و جاودانه شدن آن حماسه گشته است .