تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( شرح تبصره علامه حلى ) ( فارسى ) — صفحة 256
الفصل السادس فى الايلاء : و لا ينعقد به غير اسم اللَّه تعالى و لا لغير اضرار من كامل مختار قاصد و ان كان عبداً او خصيّاً او مجبوباً و لا بد ان ( 41 - كتاب ايلاء ) قال اللَّه تعالى : لِلَّذِينَ يُؤْلُونَ مِنْ نِسائِهِمْ تَرَبُّصُ أَرْبَعَةِ أَشْهُرٍ فَإِنْ فاؤُ فَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ وَ إِنْ عَزَمُوا الطَّلاقَ فَإِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ « بقره / 226 » . چهل و يكمين كتاب مورد بحث ما كتاب ايلاء است : كلمه ايلاء مصدر باب افعال است و در لغت عرب به معناى مطلق سوگند خوردن بر امرى از امور آمده و در اصطلاح فقهى عبارتست از خصوص سوگند خوردن مرد بر پرهيز از مقاربت با زن به جهت آزار و رنجانيدن زن ايلاء نيز در حقيقت نوعى قهر و جدائى موقت مرد از زن است . احكام ايلاء : 1 - بايد سوگند به اسم اللَّه تعالى باشد پس قسم به امور ديگر منعقد نمىشود . 2 - بايد سوگند بر ترك جماع جهت آزار و اضرار به زن باشد پس اگر جهت مصلحت زن چنين سوگندى بخورد احكام ايلاء ندارد و حرام نيست مثلًا زن بيمار است و نزديكى با او زيان دارد يا مىترسد آبستن شود و او را زيان رسد يا شيرش كمتر شود و فرزند را رنج دهد و . . . شرائط ايلاء : 1 - مرد مُولى بايد كامل يعنى مكلف يعنى عاقل و بالغ باشد . 2 - مختار باشد نه مكره .