5 . اصالت وجود
دليل چهارم
كيف و بالكون عن استواء * قد خرجت قاطبة الاشياء
دليلى كه بيش از ساير دليلها روى آن تكيه مىكنند همين دليل است كه در اين شعر بيان شده است . ما اين دليل را اول به طرزى كه حاجى بيان كرده است تقرير مىكنيم و بعد اگر لازم باشد به شكلهاى ديگر تقرير خواهيم كرد .
تقرير حاجى سبزوارى
اينها اين جور مىگويند كه تفاوت ماهيت با وجود اين است كه آن چيزهايى كه ماهيت و چيستى اشياء است ، يعنى آنچه كه در جواب چيستى واقع مىشود ، اين خصلت را دارد كه در ذات خودش هستى ندارد ؛ يعنى اگر ذات او را در نظر بگيريم هستى و نيستى از ذات او خارجند . هم هستى از ذات او خارج است و هم نيستى ، و او در ذات خودش يك نسبت متساوى دارد با هستى و نيستى ، يعنى ممكن است