بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً
چه هست ؟ فرمود : احسان اينست كه با آنها به خوبى و نيكى رفتار كنيد و آنها را به سختى و مشقت نيفكنيد . و اگر احتياجى دارند برآوريد و اگر بىنياز هم باشند باز به آنها برسيد مگر خداوند متعال نفرموده :
لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ
.
فرمود : اما آيه شريفه :
إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِنْدَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُما أَوْ كِلاهُما فَلا تَقُلْ لَهُما أُفٍّ وَ لا تَنْهَرْهُما
اين است كه اگر تو را ناراحت كردند به آنها حتى اف هم نگوئيد و اگر تو را مضروب كردند آنها را ترك مكن و با آنها مدارا نما و براى آنان از خداوند طلب مغفرت كن .
فرمود : معنى
وَ اخْفِضْ لَهُما جَناحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ
اين است كه با نظر خشم و غضب به آنها نگاه نكنى و صدايت را نزد آنها بلند نگردانى و دست خود را بالاى دست آنها نگيرى و قبل از آنها از جايت برنخيزى .
( 1 ) 25 . حضرت رسول صلى اللَّه عليه و آله فرمود : من حاضرين از امت خود را به غائبين آنها و كسانى كه در پشت پدرها و رحم مادرها مىباشند تا روز قيامت وصيت مىكنم كه به مادر و پدر خود نيكى كنند ، اگر چه دو سال راه بروند تا خود را به والدين برسانند زيرا نيكى به پدر و مادر از امور دينى است .
( 2 ) 26 . عربى خدمت حضرت رسول صلى اللَّه عليه و آله آمد و گفت : يا رسول اللَّه آمدهام به اسلام بيعت كنم فرمود : بايد پدرت را بكشى ، اعرابى دست خود را نگهداشت ، رسول خدا به طرف مردم روى آورد و با آنها به صحبت مشغول شد .
بار ديگر اعرابى سخن خود را تكرار كرد و رسول اكرم همان سخن اول را در جواب او گفت وى باز دست خود را نگهداشت و بار ديگر رسول اكرم با مردم بگفتگو پرداخت باز همان گفتگو تكرار شد اين دفعه مرد عرب گفت :
باشد قبول مىكنم و بيعت كرد .
در اين جا رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله گفت : من امر بكشتن پدر نمىدهم ، شما بايد پس از اين نسبت به پدر و مادرت مهربان باشى و به آنها به نيكى معاشرت كنى و اين آيه شريفه را قرائت كردند :
وَ لَمْ يَتَّخِذُوا مِنْ دُونِ اللَّهِ وَ لا رَسُولِهِ وَ لَا الْمُؤْمِنِينَ