امام عليه السّلام فرمود : آن قلب مانند چراغ مىباشد ، اما مطبوع كه بر آن مهر نهادهاند آن قلب منافق است ، قلب مؤمن درخشنده مىباشد كه اگر خداوند چيزى به او بدهد سپاسگزارى مىكند و اگر گرفتارش كند صبر مىنمايد .
اما منكوس قلب مشرك است و بعد از اين آيه شريفه را تلاوت كردند :
« أَ فَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلى وَجْهِهِ أَهْدى أَمَّنْ يَمْشِي سَوِيًّا عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ »
اما قلبى كه در آن ايمان و نفاق هست آنها گروهى بودند كه در طائف اقامت داشتند اگر مرگشان در نفاق مىرسيد هلاك مىشدند و اگر در حال ايمان مىمردند نجات پيدا مىكردند .
11 - سكونى از امام صادق عليه السّلام روايت مىكند كه فرمود : رسول خدا صلى اللَّه عليه و إله فرمودند : از نشانه شقاوت خشك شدن چشم و قساوت قلب و شدت حرص در طلب روزى و اصرار بر گناهان مىباشد .
12 - در وصيتهاى رسول عليه السّلام است كه به على سلام اللَّه عليه فرمود : اى على چهار خصلت از علامت شقاوت مىباشد : خشكى چشم ، قساوت قلب ، آرزوهاى طولانى ، و حب بقاء .
13 - امير المؤمنين عليه السّلام فرمود : شگفتترين چيزى كه در انسان مىباشد قلب اوست ، در آن موادى از حكمت وجود دارد و همچنين جاى ضد و نقيض هم مىباشد ، اگر در جايى اميد برايش پيدا شود به طمع گرفتار مىگردد .
اگر طمع بر او چيره گردد گرفتار حرص مىشود ، اگر گرفتار نااميدى شود در اندوه جان مىدهد اگر غضب براى او بيايد خشمش افزون مىگردد ، اگر رضايت و خوشنودى برايش حاصل گردد ، خوددارى را فراموش مىكند .
اگر ترس برايش پيش بيايد بيش از اندازه احتياط مىكند ، اگر آسايش و امنيت داشته باشد گول مىخورد ، اگر نعمتهاى تازه به او برسد گرفتار برترىجوئى مىگردد ، اگر مصيبتى او را عارض گردد جزع و بىتابى او را رسوا مىكند .
اگر مالى به چنگ آورد سركشى مىكند ، اگر گرفتار فقر و پريشانى شود مبتلا مىگردد ، اگر گرسنه شود ضعيف و ناتوان مىگردد ، اگر پرخورى كند مبتلا به تخامه مىشود ، هر تقصيرى به او زيان مىرساند و هر افراطى او را تباه مىكند .