الملخص وسبك فخر رازي در آن
الملخص به شيوهء الإشارات بو على ودر سه دانش منطق ، طبيعي والهيات تدوين شده است . منطق الملخص به شيوهء منطق نگارى دو بخشي است . فخر در ديگر آثار خود ، مانند شرح عيون الحكمة تحليل ديدگاههاى خاص خود را به اين كتاب ارجاع مىدهد . قلم فخر روان ، خالى از صعوبت ودر عين حال گزيده نويس است . برخى از آراء خاص وى همچون نفى تصور نظري ، هنوز در اين اثر نيامده است . روىآورد فخر در اين اثر ارايهء نظام سازگار از منطق با پيروى از نظام دو بخشي ابن سيناست ، اما ملاحظات انتقادى وتكميلى فراوانى را در خصوص آراء بو على مىآورد . در اثبات مسايل منطقي به دو طريق حجت ( برهان ) واستقراء عطف توجه دارد ودر ارايه برهان ابتدأ طريق « إن » را اخذ مىكند وآنگاه به بيان « لم » اشاره مىنمايد . در پارهاى از مسايل مثل « قاعدهء الواحد » به استدلال كلام بنيان - اخذ مباني كلامي در أدله خود - روى مىآورد . ( ص 55 )
على رغم پيروى از إشارات در مسايل منطقي ، به لحاظ مباني فلسفي از آن فاصله مىگيرد . به عنوان مثال ، رابطهء فصل ونوع را بر انتولوژى مشايى ورابطهء على ومعلولي بنا نمىنهد وصفت وموصوف را به جاى معلول وعلت مىنشاند ( ص 73 ) . در تحويل شرطي به حملى از بو على فراتر رفته وهمانند شيخ اشراق بر آن است كه شرطي أساسا حملى است وتفاوت صرفا در عبارت است ( ص 221 ) . تصريح مىكند كه در ملاحظات انتقادى به مناقشه در مثال نمىپردازد ؛ اما ضرورية ذاتية دانستن قضيهء « انسان حيوان ناطق است » را مورد نقد قرار مىدهد . دو مفهوم از سالب كلى مطلقه ارايه مىكند : سالبه