ديگر صحيح و ثابت باشند » ( 56 ) .
در ذيل اين معاهدهنامه مطالبى ديگر افزوده شده ، خلاصه آنكه پادشاه و ملكهء قشتاله به دين و شرف خود سوگند مىخورند كه همهء مواد اين معاهدهنامه را اجرا كنند و به نام خود توقيع مىكنند و به مهر خود ممهور مىنمايند . تاريخ تحرير آن روز بيست و پنجم نوامبر سال 1491 است . « 30 »
سپس ذيل ديگرى در تاريخ روز سىام دسامبر سال 1492 يعنى يك سال بعد از تسليم غرناطه بر آن افزوده شده و در آن پادشاه و ملكه پسر خود و ديگر بزرگان مملكت را به رعايت اين معاهدهنامه فرمان مىدهند ، كه نه بر آن بيفزايند و نه از آن بكاهند و بار ديگر آن دو به دين و شرف خود سوگند مىخورند كه آن را حفظ كنند . اين ذيل نيز به نام پادشاه و ملكه و پسرشان و همه امراء و روحانيان و اشراف و بزرگان توقيع شده است . « 31 »
* * * در همان روزى كه معاهدهء تسليم غرناطه به توقيع رسيد ( روز بيست و پنجم نوامبر سال 1491 م ) در همانجا در لشكرگاه سلطنتى در برج غرناطه معاهدهاى ديگر يا معاهدهاى ملحق به معاهدهء اول نيز منعقد شد كه شامل حقوق و مزايايى بود براى
هامش
( 30 ) . در ترجمه و تلخيص مواد اين معاهدهنامه به دو سند رسمى مراجعه كردهايم . يكى سندى كه در آرشيو عمومى سيمانقاستsacnamiS ed lareneg ovihcrA- به شمارهء702 . II . R . Pضمن مجموعهء) alitsaC ed sorellabaC ysoroM noc senoicalutipaC (شامل يازده برگ بزرگ به زبان قشتالى قديم . كه نسخه عكسى آن نزد ماست . ديگر سند معروف به سند فرناندو دتافرا امين پادشاه و ملكه كاتوليكى . اين نيز در مجموعهء دثافرا در بلديه غرناطه نگهدارى مىشود و ضمن مجموعهء اسناد تسليم غرناطه :azneitA odirraG leugiM roP adanarG ed agertnE al araP senoicalutipaC saL . 592 - 962 . P ) 0191 adanarG (نگهدارى مىشود .
( 31 ) . رجوع كنيد به مجموعهء اسناد تسليم غرناطه - كه از آن ياد كرديم - ص 289 و 290 .