( 12 ) - سرى سقطى ، بشر حافى ، جنيد بغدادى ، فضيل بن عياض : 1 - سرى سقطى : ابو الحسن بن مغلس ( متوفى 251 قمرى ) از بزرگان صوفيه بود . او را نخستين كسى دانستهاند كه در بغداد به زبان توحيد سخن گفت و احوال صوفيه را بيان كرد . وى دايى جنيد و امام و شيخ بغداديان در عصر خود بود . 2 - بشر حافى : ابو نصر بشر حافى ( 227 - 150 قمرى ) صوفى معروف . گويند وى در ابتدا به لهو و لعب مشغول بود . اما بر اثر تذكر حضرت امام موسى كاظم ( ع ) متنبه شد و توبه كرد . بشر پاى برهنه راه مىرفت و بدينجهت به حافى مشهور شد . وى گروهى از صوفيان را در بغداد ، پيرامون خود گرد آورد . حديث بسيار مىدانست اما روايت نكرده است . 3 - جنيد بغدادى : ابو القاسم بن محمد بن جنيد ( متوفى 297 قمرى ) ، عارف معروف و عالم دينى بغداد . وى از نخستين كسانى است كه دربارهء علم توحيد در بغداد سخن گفته است . 4 - فضيل بن عياض :
( 187 - 105 / 101 قمرى ) . وى از حضرت امام جعفر صادق ( ع ) و سفيان ثورى و چند تن ديگر حديث شنيد . بيشتر عمرش را در مجاورت خانهء خدا گذرانيد و همانجا درگذشت . برطبق رواياتى وى در ابتدا پيشهء راهزنى داشت . اما بعدا توبه كرد .
( 13 ) - واسط : اسم چند محل در عراق است . مهمترين آنها شهرى ميان كوفه و بصره بوده است .
( 14 ) - الحمد للّه فى . . . : خداى را در آغاز و پايان سپاس .
( 15 ) - انه على . . . : و اوست كه بر هرچيزى تواناست . بخشى از آيهء 6 سورهء 22 ( حج )
( 16 ) - فتبارك . . . : پس پاك و منزه است پروردگار بزرگ و او راست ستايش .
( 17 ) - تعالى ا . . . عن . . . : خداوند متعال بسيار برتر و بزرگتر از آن است .
( 18 ) - جامع منصوره : منظور مسجد جامع بغداد است .
( 19 ) - خلدك . . . : خداوند ، پادشاهيت را جاويد گرداناد .
( 20 ) - ا . . . على . . . : اشاره به بخشى از آيهاى كه چنين مىباشد :
اللَّهُ عَلى ما نَقُولُ وَكِيلٌ .
خدا بر آنچه مىگوييم وكيل است . بخشى از آيهء 66 سورهء 12 ( يوسف )
( 21 ) - معتضد باللّه : خليفهء عباسى كه از سال 279 تا 289 قمرى خلافت كرد .