اساف و نائله كه در نزد بئر زمزم مركوز بودند از اصنامى است كه كليهء آنها در ايام جاهليه مسجود و معبود اهالى مكه بودند . روز فتح مكّهء مكرّمه همهء آنها شكسته شده و بزرگترين اينها كه هبل بود در هنگام توسيع حرم شريف در خارج باب السلام گذاشته شده و به مرور زمان در زير پاى مردم مضمحل و نابود گرديد .
چنانكه روايت شده است در روز فتح مكّهء مكرّمه در داخل و خارج كعبة اللّه سيصد و شصت ( 360 ) عدد صنم بوده هريك از اينها در بالاى كرسيها نشانده شده بودند .
حضرت سردار انبيا - عليه آلاف التحية و الثناء - به هريك از آنها مىزدند به پشت مىافتاد و اگر به پشت آنها مىزدند به روى مىغلطيدند .
زمانى كه نائله درهم شكست از جوف آن يك عجوزهء روسياه برهنهاى درآمده و شروع به فرياد و فغان نمود . حضرت رسالت پناه او را به اصحاب نشان داده و فرمودند نائله كه مشركين او را سجده مىكنند همين است اكنون اظهار يأس و تأسف مىكند كه ديگر پس از اين كسى نيست كه او را پرستش و ستايش نمايد . آن شيطان بزرگ به اين حال نتوانسته تحمل و صبر نمايد شروع به داد و فرياد گذاشت و شياطين سائره را به اطراف خويش جمع كرد .
اخطار نقل مىكنند كه شيطان قبل از اين نيز دو دفعه فرياد كرده است : يك دفعه وقتى بود كه از طرف خداى رحمان بر او لعنت و نفرين كرده شد ؛ و ديگر وقتى كه سلطان كونين - عليه و آله السلام - در مكّهء مكرّمه دفعهء اولى به نماز قيام و اقدام فرمودند .
نظر به نقل و روايت امام شافعى . از گروه شياطين تنها دو شيطان شرفياب قبول اسلام و ايمان گرديدهاند يكى از اينها قرين پيغمبر آخر زمان و ديگرى ملازم حضرت نوح - عليه السلام - بوده است . انتهى .
مرآة الحرمين (سفرنامه مكه) (فارسى) ( چاپ مركز پژوهشى ميراث مكتوب ، 1382 ش ) — صفحة 350
مساهمون: جمشيد كيان فر
ص٣٥٠