6 - شراب شيرينمزه را با روغن گل و يا با آب انگور منعقد شده و كمى موم قاطى كن و درهم بسرش كه مرهم شود . از آن مرهم بر پشم بگذار و اگر پشم سنگل ميشى ( لانولين ) باشد بهتر است . اگر فصل تابستان است ، دارو را سرد گردان و اگر زمستان است دارو را - كه بر پشم گذاشتهاى - به حالت ولرم بر ورم بگذار اين دارو اكثرا درد را بر طرف مىكند و از بين مىبرد .
7 - ابر مرده را در شراب گسمزه يا در سركه و آب سرد خيس كن و بر ورم بگذار درد تسكين مىيابد .
8 - زعفران در تسكين درد ورم تأثير زيادى دارد .
اگر ديدى كه ورم راه خراج شدن را در پيش گرفته است ، دست از سردى بخشيدن بردار و داروهاى رسانندهء مادهء ورم و داروهاى بازكنندهء دهانه ورم را استعمال كن !
هرگاه ورم پايان يافت ، حتما بايد داروهاى خشكاننده را استعمال كنى ، كه از قرار زيرند :
1 - شبت ، بابونه ، خطمى ، بزر كتان و امثال آنها .
2 - مرهمهايى از قبيل دياخيلون و باسليقون مورد نيازند .
3 - وقتى كه ورم فلغمونى لهيبش فروكش كرده و بيم آن ندارى كه ماده ورم برهم جمع آيد ، اگر مرهم قلقطار ( زاج زرد ) را به كاربرى خوب است كه بدون درد و آزار در خشكاندن بقاياى ورم بسيار مؤثر است .
4 - بهتر آن است كه اگر مرهم قلقطار استعمال كردى و بر جاى ورم ماليدى ، كمى پشم در شراب گسمزه خيس كنى و بالاى مرهم بگذارى .
اگر ورم بر گوشت برآمده باشد به داروى خشكانندهء زياد نيرومند نياز ندارد ؛ زيرا گوشت از تأثير كمترين داروى خشكاننده ، به مزاج طبيعى خود برمىگردد . و اگر ورم بر پىرگ باشد داروى خشكانندهء پرتأثير مىخواهد .
گوشت ورمزده تا كمتر با شريان تماس داشته باشد كمتر به داروى خشكاننده نياز دارد .
بارها رخ مىدهد كه لازم باشد قبل از آنكه مادهء ورم رسا و پخته شود ، ورم را شق كرد ؛ كه اين حالت را قبلا ذكر كرديم .
بسيار رخ مىدهد كه بايد طبيب حيلهاى به كار برد و داروهاى جذبكنندهء مادهء ورم را استعمال كند كه ماده را از اندامى ارزنده - كه در آنجا ورم جايگير مىشود - به اندامى كم ارزشتر انتقال يابد . در نتيجه ورم در اندام كمارزش سر برآورد و سپس طبيب به معالجهاش بپردازد و ورم را به چرك كردن وادارد .
هرگاه خواستى ورم گرم - هر نوع ورم گرم را - به چرك كردن وادارى ، اسفرزه را بر سر ورم بگذار و داروهاى گرمى نشان را در پيرامون ورم قرار ده !
هر داروى ماليدنى يا بر ورم گذاشتنى را كه استعمال مىكنى به وسيله پر آن را بر ورم بمال و يا بگذار ! زيرا اگر به جاى پر با انگشت دارو را بمالى يا بگذارى ، درد دارد و بيمار رنج مىبرد .
قانون ( فارسى ) — صفحة 333
مساهمون: أبو علي سينا
ص٣٣٣