ممكن است از اندازهء دردى كه از اثر قرحه احساس مىشود پى برد كه آيا قرحه كليهاى است يا مثانهاى . درد ناشى از قرحهء مثانه بسيار شديدتر از درد ناشى از قرحهء كليه است ؛ زيرا چنان كه اشاره كرديم گوهر مثانه پى رگ است و بسيار حساس ، امّا گوهر كليه گوشتين است و به شدّت مثانه حساس نيست .
ممكن است حالت بول در نشان دادن زادگاه قرحه كمك كند كه آيا خون همراه بول زياد است يا كم و مادهء بول و خون چگونه است ؟
اگر قرحه در مثانه باشد ، خون شاشيدن بيمار - از نظر حجم - از خونى كه از قرحهء كليه مىريزد كمتر است .
در قرحهء مثانه آميزش خون با بول كمتر است از حالت آميزش خون با بول در قرحهء كليه .
اگر بيمارى كه قرحهء كليه يا قرحهء مثانه دارد ، اوّل ريم با بول بيرون ريخت و بعد از آن خون شاشيد ، دليل آن است كه قرحهاش خورهاى است .
اگر قرحهء كليه بدخيم باشد نشانيهايش از اين قرارند :
1 - وجود قرحه به طول مىانجامد و كمتر پذيراى علاج است .
2 - بول بيمار بسيار آلوده ، بدرنگ و مايل به سبز است و شديدا بدبو است .
علاج قرحهء كليه و مثانه
قبل از هر چيز بايد كوشش كنى خلط مايهء قرحه را از مرارى و بوركى بودن منحرف سازى و به تعديل و تندمزاج نبودن وادارى كه زخمى را بر زخمى نيفزايد . بيمار نبايد چيزهاى تندمزه ، تلخمزه و ترشمزه بخورد . تا ممكن است آب كم بخورد كه زياد نياز به دفع ادرار نداشته باشد و حركت كليه از موادى كه به آن مىرسد كاهش يابد و كمتر در معرض سخت شدن به دليل ريزش زياد مادهء آبزا قرار گيرد .
اصل مهم در علاج قرحهء كليه آرامش كليه است .
براى روبراه كردن و اصلاح و تعديل مزاج خلط مايهء قرحه راههايى هست .
1 - شايد لازم شود كه بيمار را رگ بزنى و خلط را با خون از بدنش بيرون كشى ، اين در حالتى است كه غير از رگ زدن راهى نباشد .
2 - به نرمى و بدون شدّت بيمار را اسهال ده ! مادهء اسهالى رقيق و كممايه باشد ؛ نه اينكه هرچه خلط تندمزاج است همه را يك دفعه بيرون آورى كه سبب ناتوانى زياد بيمار مىشود . اسهال نرم و لطيف خلط را از بدن به نرمى و بىآزار كاهش مىدهد و آن را از كليه منحرف مىسازد . اگر ناگزير نبودى ، داروى مسهلى را به بيمار مده كه خلط مرارى را اسهال دهد .
بهتر آن است ماده را اول به اصلاح شدن درآورى و بعدا آن را پاكسازى كنى و نيز بهتر است پاكسازى از راه قى كردن باشد . در علاج قرحهء كليه قى دادن بيمار و پاكسازى از راه قى كردن بهترين راه است ؛ زيرا با قى كردن ماده خلط بدجنس به طرف مقابل و به خلاف جهت كليه كشيده مىشود . ممكن است چندين بار پياپى قى كردن در علاج قرحهء كليه كافى باشد و نياز به چيز