فَقَدْ كَذَّبَ أُمَمٌ مِنْ قَبْلِكُمْ
: البته ( امر تازهاى نيست ) ملتهايى قبل شما نيز تكذيب پيامبران خود نمودند كه ( براى هدايت و سعادت ) بسوى آنان فرستاده شده بودند .
وَ ما عَلَى الرَّسُولِ إِلَّا الْبَلاغُ الْمُبِينُ
: و نيست بر پيامبر جز همان رسالت و بيان ( حقايق ) بطور واضح و روشن ، او وظيفه ندارد افراد ملت خود را مجبور كند تا بآئين ايمان به خدا بگروند .
أَ وَ لَمْ يَرَوْا كَيْفَ يُبْدِئُ اللَّهُ الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيدُهُ
: آيا نديدهاند چگونه آفرينش ( انسان و هر موجودى ) را پديد مىآورد سپس ( هم او ) آن را باز ميگرداند ، چون كفار مكه افرادى بودند كه روز قيامت را انكار مينمودند اما اقرار داشتند كه خداوند خالق انسان و جهان هستى است لذا خداوند چنين فرمود - آيا با خرد خويشتن در اين باره فكر نكردند تا بدانند چگونه خداوند خلق فرمود جهان هستى را بعد از آنكه نيست بود ، ( همان خدا نيز ) او را پس از مرگ در قيامت باز ميگرداند ( تا پاداش اعمال خويش را بگيرد ) . ابن عباس ميگويد مقصود خداوند در اين آيه دو خلقت است اول ( جهان دنيا و هستى در اين عالم ) و دوم ( جهان آخرت و روز رستاخيز ) .
إِنَّ ذلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرٌ
: البته اين امر ( جهان آخرت ) بر خداوند آسان است زيرا همانگونه كه بر ابداء خلقت و آفرينش موجودات از عدم بوجود قدرت داشت ، بر اعاده آنان پس از مرگ ( در قيامت ) نيرومندتر است . سپس خداوند خطاب به پيامبر نموده ميفرمايد :
قُلْ
: بگو ( اى محمد ( ص ) به اين بتپرستان :
سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ
: بگرديد روى زمين ( و بمناطق آن مسافرت كنيد ) تا بنگريد چگونه خداوند آفرينش جهان را پديد آورد و آثار پيشينيان خود را بجوئيد كه ( بر اثر گناه و نافرمانى ) كارشان بكجا كشيد تا عبرتى شده و به خداوند خود ايمان آوريد .