2 غير مستقلات عقلى
1 . اجزاء
بىشك امتثال فرمان مولا با رعايت همهء اجزا و شرايط ، نسبت به آن فرمان خاص كافى و مجزى خواهد بود و نيازى به امتثال مجدد آن نيست ، خواه آن فرمان ، اختيارى و واقعى باشد ، خواه اضطرارى و يا ظاهرى . آنچه در بحث اجزا بررسى مىشود اين مسئله است كه آيا امتثال امر اضطرارى يا امر ظاهرى ، كفايت از امتثال امر اوّلى ، كه اختيارى و واقعى است ، مىكند ؟ به ديگر بيان ، آيا عقلا ملازمه است ميان انجام مأمور به ، به امر اضطرارى يا ظاهرى ، و اجزاء و اكتفا به آن از امتثال امر اوّلى كه اختيارى و واقعى است ؟
از اينجا روشن مىشود كه بحث اجزاء بايد در باب ملازمات عقلى مطرح شود ، نه مباحث الفاظ .
الف . امر اضطرارى
اگر مكلف از انجام تكليف معذور باشد ، آن تكليف از او برداشته و گاهى - براى آنكه همهء مصالح واقعى از او فوت نشود - به جاى آن ، تكليف ديگرى وضع مىگردد كه