الاعراب :
الْقارِعَةُ مبتداء و ما مبتداء دوّم و ما بعد آن خبر آنست و حقيقت آن اين است ، القارعه ما هى ليكن خداى سبحان آن را براى عظمت و بزرگى مقام آن تكرار نمود و مانند آنست قول خدا ، لا أُقْسِمُ بِهذَا الْبَلَدِ وَ أَنْتَ حِلٌّ بِهذَا الْبَلَدِ ، و جمله خبر مبتداء اوّل است و ممكن است كه القارعه مبتداء و الناس خبر آن باشد ، به معناى اينكه قارعه در اين روز خبر ميدهد ، پس قول خدا مَا الْقارِعَةُ وَ ما أَدْراكَ مَا الْقارِعَةُ ، اعتراض باشد و ممكن است كه تقديرش اين باشد اين امر واقع مىشود در روزى كه مردم مانند ملخهاى پراكندهاند .
تفسير :
( الْقارِعَةُ ) نامى از نامهاى روز قيامت است براى اينكه دلها را به سبب دلهره ميكوبد و دشمنان خدا را به عذاب و شكنجه ميكوبد . ( مَا الْقارِعَةُ ) اين بزرگداشت مقام روز قيامت و بيم دادن امر آن قارعه است و چه چيز است قارعه ، سپس پيغمبرش ( ص ) را به تعجّب