و بعضى هم گفتهاند منظور چهل سالگى است ، و اين همان دورانى است كه بر پيامبران وحى نازل مىشود ، و لذا بدان تفسير شده است . ( وَ بَلَغَ أَرْبَعِينَ سَنَةً ) بنا بر اين دوران كمال را رسيدن به چهل سالگى معرّفى كرده است ، و منظور آنست كه در اين سنين انسان بكمال رأى و عقل رسيد ، و در چهل سالگى به اين مقام خواهد رسيد . ( قالَ رَبِّ أَوْزِعْنِي ) يعنى : خدايا به من الهام كن . ( أَنْ أَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِي أَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَ عَلى والِدَيَّ ، وَ أَنْ أَعْمَلَ صالِحاً تَرْضاهُ ) تفسير اين آيه نيز در سورهء نمل گذشت « 1 » . ( وَ أَصْلِحْ لِي فِي ذُرِّيَّتِي ) از زجاج نقل شده است ، يعنى فرزندان مرا شايسته قرار بده ، و بعضى گفتهاند اين جمله دعاء است براى فرزندانش كه نسبت به او نيكى كنند ، و فرمانش برند ، بدليل : جملهء « أَصْلِحْ لِي » و برخى گفتهاند : اين قسمت دعاء است به منظور اصلاح آنان تا از خداوند اطاعت كنند ، و بعبادتش گرايند ، و اين معنى مناسبتر است ، زيرا اگر فرزندان حضرتش اطاعت خدا كنند به او هم نيكى كردهاند ، بدليل آنكه نام « ذرّية » اطلاق ميگردد بر كسانى كه بعد از او به دنيا ميآيند . و از سهل بن عبد اللَّه روايت شده است يعنى : خدايا فرزندان مرا براى من خلفى راستين و بندگانى درست براى خودت قرار بده . ( إِنِّي تُبْتُ إِلَيْكَ ) يعنى : من از گناهان و بديها بسوى تو باز ميگردم ( وَ إِنِّي مِنَ الْمُسْلِمِينَ ) و از مسلمانان و فرمانبرداران تو هستم .
ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ٢٢ — صفحة 396
مساهمون: الشيخ الطبرسي
ص٣٩٦
هامش
( 1 ) رجوع شود به آيه 19 از سورهء نمل 27 .