چشيده مىشود و در ذائقهء انسان بد طعم جلوه مىكند ، و سپس نفى كرده است كه اين معنى در بهشت باشد . و اينكه تنها به متّقين اين بشارت را داده است كه در آخرت مرگ را نخواهند چشيد با اينكه منحصر به آنان نيست و تمام مردم در آخرت ، مرگ نخواهند داشت ؟ علّتش آنست كه اين خبر به صورت مژدهاى است براى متّقين كه يك زندگى سعادتمندانهاى در بهشت خواهند داشت . ولى آنها كه از نظر شكنجه در حالتى بدتر از مرگ بسر مىبرند ، چنين صفتى بر آنان اطلاق نخواهد شد زيرا آنان هر لحظه با آن عذابهايى كه ميكشند در حال چشيدن طعم ناگوار مرگ هستند . ( إِلَّا الْمَوْتَةَ الْأُولى ) بعضى گفتهاند يعنى : بعد از مرگ اوّل ، ديگر مرگى نخواهند ديد . بعضى گفتهاند يعنى : لكن مرگ اوّل را كه چشيدهاند . بعضى هم گفتهاند : يعنى : بجز مرگ اوّل مرگى نخواهند داشت و ما نظر خودمان را در اين باره گفتيم . ( وَ وَقاهُمْ عَذابَ الْجَحِيمِ ) يعنى : عذاب جهنّم را از آنان دور ساخته است . معتزليان كه فرقهاى از اهل سنّت هستند با اين آيه استدلال ميكنند بر اينكه فاسق ملّى هيچگاه از آتش بيرون نخواهند آمد ، زيرا اگر آنان هم جايز باشد كه از آتش در آيند پس آنان نيز مانند متّقين از آتش جهنّم ، دور شدهاند . جواب اين اشكال آنست كه ممكن است اين آيه مخصوص كسانى باشد
ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ۲۲ — صفحه 326
پدیدآورندگان: الشيخ الطبرسي
ص۳۲۶