قرائت آيات :
حمزه و كسايى سلفا بضم سين و لام خواندهاند ، و ديگران بفتح سين و لام خواندهاند . و اهل مدينه و ابن عامر و اعشى و برجمى و كسايى و خلف يصدّون بضم صاد و ديگران بكسر صاد خواندهاند .
دليل قرائت :
هر كس سلف بضم سين خوانده است مىشود آن را جمع سلف گرفت مثل اسد و اسد و وثن و وثن .
و هر كس سلفا بفتح سين و لام خوانده است دليلش آنست كه فعلا گاهى در حروفى كه از آن ارادهء كثرت شده است آمده است ، و مانند اسمى از اسماء جمع است ، گفتهاند خادم و خدم ، و طالب و طلب و حارس و حرس .
و همچنين است ( مثلا ) واحدى است كه از آن ارادهء جمع شده است ، و روى همين حساب است كه مىبينيم مثلا عطف شده است بر سلفا كه ميفرمايد « فجعلناه سلفا و مثلا » .
يصدّون بضم صاد و يصدّون بكسر هر دو بمعنى يضجون است .
و از ابى عبيده نقل شده است كه گفته كسر بهتر است و گفته مىشود صد عن كذا و صله آورده مىشود به « عن » همانگونه كه شاعر گفته است :
« صددت الكأس عنّا ام عمر * و كان الكأس مجراها اليمينا » « 1 »
در قرآن هم آمده است
« وَ صَدٌّ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ »
.
هامش
( 1 ) يعنى اى ام عمرو تو بر خلاف عادت رفتار كردى و ما را از جام نوميد ساختى ، با اينكه در مجلس شرب معمولا كاسه از راست بجريان مىافتد .