پرش به محتوای اصلی

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ۲۱ — صفحه 265

پدیدآورندگان:

ص۲۶۵

فرار ، شما را سودى بخشيد . و برخى گفته‌اند ، يعنى : منصرف شويد به آتش پس از حساب ، از « قتاده و مقاتل » است . ما لَكُمْ مِنَ اللَّهِ مِنْ عاصِمٍ ( نيست براى شما از خداوند نگهدارنده‌اى ) از عذاب خداوند . وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَما لَهُ مِنْ هادٍ ( و كسى را كه خداوند گمراه كند براى او هدايت كننده‌اى نباشد ) يعنى كسى را كه خدا از راه بهشت گمراه كند پس كسى نخواهد توانست كه او را به سوى بهشت هدايت كند وَ لَقَدْ جاءَكُمْ يُوسُفُ ( و به تحقيق آمد به سوى شما يوسف ) و او « يوسف ابن يعقوب » است كه خداوند به عنوان رسالت او را به قوم « قبط » مبعوث گردانيد . مِنْ قَبْلُ ( از پيش ) يعنى پيش از موسى بِالْبَيِّناتِ ( با بينات ) يعنى با حجتهاى واضح فَما زِلْتُمْ فِي شَكٍّ مِمَّا جاءَكُمْ بِهِ ( پس همواره در شك بوديد از آنچه براى شما آورد از عبادت خداوند كه تنهاست و شريكى ندارد ، از « ابن عباس » و برخى گفته‌اند ، از آنچه از دين ، شما را به آن دعوت كرد . حَتَّى إِذا هَلَكَ ( تا آن كه هلاك شد ) يعنى مرد قُلْتُمْ لَنْ يَبْعَثَ اللَّهُ مِنْ بَعْدِهِ رَسُولًا ( گفتيد هرگز مبعوث نكند خداوند پس از آن رسولى را ) يعنى بر كفر خود باقى مانده و گمان كرديد خداوند حجتى را بوجود نخواهد آورد . كَذلِكَ ( همچنين ) يعنى مانند اين گمراهى يُضِلُّ اللَّهُ مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ ( گمراه مىكند خداوند آن را كه اسراف‌كار باشد ) بر خودش و كافر باشد ، اصل اسراف به معنى تجاوز از حد است مُرْتابٌ ( شك كننده ) يعنى شك كنندهء در توحيد و نبوت انبياء