Skip to main content

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج 21 — Page 173

Contributors:

P.173

خوارى و ذلت را . فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ لَعَذابُ الْآخِرَةِ أَكْبَرُ ( در زندگانى دنيا و هر آينه عذاب آخرت بزرگتر است ) يعنى اعظم و اشد است . لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ ( اگر بودند كه بدانند ) و به حقيقت آن پى ببرند . وَ لَقَدْ ضَرَبْنا لِلنَّاسِ فِي هذَا الْقُرْآنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍ ( و هر آينه به حقيقت زديم براى مردم در اين قرآن از هر مثلى ) خداوند سرگذشت امتهاى پيش را به صورت مثل ذكر مىكند ، كه گاهى مىگويد : ( و بيان مىكنيم بر شما چگونه انجام داديم با ايشان ) و گاهى گويد : ( و زديم براى شما مثلها را ) و منظور اين است كه ما بيان كرده و توصيف كرديم براى شما هر آن چه كه مردم از مصالح دين و دنياشان به آن احتياج دارند . لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُونَ ( شايد كه ايشان پند گيرند ) و تدبر كرده و عبرت بگيرند قُرْآناً عَرَبِيًّا غَيْرَ ذِي عِوَجٍ ( قرآنى است عربى بدون كجى ) يعنى بدون اين كه از حق دور شود بلكه مستقيم بوده و به حق مىرساند . لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ ( تا كه ايشان پرهيز كنند ) از معاصى خداوند . سپس خداوند مثل مىزند مرد كافرى را كه بتها را مىپرستيده است و مىگويد : ضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا رَجُلًا فِيهِ شُرَكاءُ مُتَشاكِسُونَ ( مثل مىزند خداوند مردى را در آن شريكان مخالف هم هستند ) ، اختلاف كرده و داراى اخلاق بد بوده و نزاع كننده‌اند . خداوند اين مثل را براى مشركان ديگر مىزند ولى صفتى را براى صاحب اين مثل ذكر مىكند كه در همهء مشركان وجود دارد پس گويا براى همهء مشركان مثل مىزند . و منظور از اين جمله ( رَجُلًا فِيهِ شُرَكاءُ ) اين است كه او خدايان و بتهاى مختلفى را عبادت مىكرده و آنها مخالف هم و منازع هم بوده‌اند يكى او را امر