كوبيده شده . إِنَّ فِي ذلِكَ لَذِكْرى لِأُولِي الْأَلْبابِ ( همانا در اين است پندى براى صاحبان خرد ) يعنى در خارج كردن اين كشت به صورت رنگهاى گوناگون به يك آب و نقل آن از حالى به حال ديگر پند و تذكرى است براى صاحبان خردهاى سالم كه اگر انديشه كنند مىفهمند كه براى اينها آفريدگارى بوده و او را مىشناسند و پى به واقعيت آغاز و انجام كار برده و به بعث و نشر يقين مىكنند . أَ فَمَنْ شَرَحَ اللَّهُ صَدْرَهُ لِلْإِسْلامِ ( آيا پس آن كه خداوند شرح داده سينهء او را بر اسلام ) يعنى آن كه خداوند سينهء او را براى قبول اسلام و استقامت در آن گشاده و گسترده است مانند كسى است كه چنين نباشد ؟ . شرح صدر به سه گونه مىتواند باشد : 1 - با در دست داشتن دليلهاى قوى كه خداوند قرار داده است كه اين مخصوص علماء است . 2 - با دارا بودن الطافى كه هر آن ، حالى بعد از حالى براى او تجديد شود ، چنان كه خدا مىگويد : ( وَ الَّذِينَ اهْتَدَوْا زادَهُمْ هُدىً ) ، « آنان كه هدايت يافتند مىافزايدشان هدايتى - محمد ( ص ) - 17 » . 3 - معنى سوم شرح صدر اين است كه دارندهء آن داراى ادلهء مؤكد بوده و شبهات برايش حل شده باشد و گمانها و افكار را دور ريزد . فَهُوَ عَلى نُورٍ ( پس اوست بر نورى ) يعنى دلالت و هدايتى . مِنْ رَبِّهِ ( از پروردگارش ) ، خداوند ادله را به نور تشبيه كرده چون به واسطهء آنها حق شناخته مىشود آن چنان كه به واسطهء نور و روشنى مواضع در دنيا شناخته مىشود . و اين سخن « جبائى » است قتاده گفته مراد از ( نور ) قرآن است كه مؤمنان آن را گرفته و به سوى آن باز مىگردند .
ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ۲۱ — صفحه 166
پدیدآورندگان: الشيخ الطبرسي
ص۱۶۶