على عليه السلام - عدل مولى
رجوع شود به ورقه هاى عدل
على عليه السلام و ايثار يا عواطف كنترل شدهء على
از خصوصيات زندگى على عليه السلام اين است كه عواطف اجتماعى آن حضرت صد در صد جنبهء عقلانى و منطقى داشت و صرفاً جنبهء احساساتى نداشت كه مثل اعراب جاهليت كه سخا و كرم مىكردند عارى از منطق باشد ( 1 ) . مثلًا على در مواقعى سخت مىگرفت و در مواردى سست مىگرفت و همهء اينها موافق با نظم و حساب و منطق اجتماعى بود . على چاه ابى نيزر را كه به دست خود كنده بود وقف كرد و يا قرص نانى كه با زحمت بازو به دست آورده بود به مسكين و يتيم و اسير داد ، ولى حاضر نشد از بيت المال مسلمين دينارى و درهمى به عقيل برادرش بدهد . چه اشتباه بزرگى است كه ما بخششهاى حكام و يا مراجع تقليد زمان خودمان را با بخششهاى على عليه السلام مقايسه كنيم
على در عين اينكه به منتهى درجه جواد و كريم بود به منتهى درجه امساك مىكرد ، يعنى از مال خود جود مىكرد و در مال عموم امساك داشت . آنچه على داشت به تمام معنا منطبق مىشد بر آنچه امروز عاطفهء اجتماعى مىگويند - رجوع شود به ورقهء احسان ، عدل ، بغى ) * تحت عنوان « عاطفهء اجتماعى »
اشعار حاج ميرزا حبيب رضوى خراسانى . در مدح على عليه السلام
بودند على و ذات احمد
يك نور به بارگاه سرمد
چون عهد وجود گشت معهود
چون مهد شهود شد ممهّد
هامش
( 1 ) رجوع شود به ورقهء احسان ، عدل ، بغى ( عاطفهء اجتماعى )