پرش به محتوای اصلی

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ۱۱ — صفحه 153

پدیدآورندگان:

ص۱۵۳

ميكنند ، و از خدا و رسولش فرمانبردارى كرده و روى خواسته و خوشنودى آن دو گام بر ميدارند . « أُولئِكَ سَيَرْحَمُهُمُ اللَّهُ » يعنى آنان كه داراى چنين اوصافى هستند خداوند آنان را در آخرت مورد رحمت خود قرار دهد . « إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ » يعنى برحمت و عذاب ، هر دو توانا است و هر كدام را در جاى خود مىنهد ، و اين آيه دليل است بر اينكه أمر بمعروف و نهى از منكر واجب عينى است ، زيرا آن دو را از صفات همهء مؤمنان بشمار آورده و مخصوص بدستهء خاصى نكرده است . « وَعَدَ اللَّهُ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُ » يعنى جويها از زير درختهاى آن روانست . « خالِدِينَ فِيها وَ مَساكِنَ طَيِّبَةً » يعنى زندگى در آن گوارا است ، و خدا آن مسكنها را از درّ و ياقوت سرخ و زبر جد سبز بنا فرموده كه آزار و رنجى در آنها نيست ، چنانچه حسن گفته است . « فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ » يعنى در بهشتهاى ماندگار و جاويدان . و ابن مسعود گفته : « عدن » نام وسط بهشت است . و ضحّاك گفته : شهرى است در بهشت كه رسولان و پيمبران و شهيدان و امامان راهنما در آنجا سكونت دارند و مردم در اطراف آنها مسكن دارند ، و بهشتهاى ديگر در اطراف آنها بنا شده . و مقاتل و كلبى گفته‌اند : « عدن » بلندترين درجات بهشت است ، و چشمهء « تسنيم » در آنجاست ، و بهشتهاى ديگر در اطراف آن قرار دارد ، و از روزى كه خدا آن را آفريده پوشيده است ، تا آن گاه كه خداوند صاحبانش را كه همان پيمبران و شهيدان و مردمان شايسته و صالح باشند و هر كه را خدا بخواهد در آن منزل دهد ، و كاخهايى از درّ و ياقوت و طلا در آن است ، و باد خوشى از زير عرش ميوزد و تلهايى از مشك سفيد را با خود برداشته بر آنها در آورد .