شد ، اگر ادعاى ثانى نكنيم ادعاى ظهور اول ممكن نيست ، اذا قام الاحتمال بطل الاستدلال ، پس اعتماد به اخبار مذكور در حكم به امتداد آية الكرسى الى * ( خالِدُونَ ) * ممكن نيست .
بلى چيزى كه در اين مقام هست كلمات مذكوره از أجلهء علماى مذكور است پس مىگوئيم : انصاف اين است كه كلام شيخ الطائفه نور اللَّه تعالى مرقده دال بر آن هست كه آن مرحوم معتقد اين بوده باشد كه آية الكرسي ممتد بوده باشد تا * ( خالِدُونَ ) * ، چنانچه در مقام وجه استدلال به حديث اول مذكور شد ، و همچنين كلام سيدنا سيد بن طاووس .
و أما دلالت كلمات باقى أصحاب بر اين مطلب مشخص نيست . توضيح مرام مستدعى اين است كه گفته شود : كلام مرحوم علامه و من تأخر عنه كل راجع به اين كه تصريح فرمودهاند آية الكرسي را در نماز روز عيد غدير تلاوت نمايد تا * ( هُمْ فِيها خالِدُونَ ) * ، با آن كه حديثى كه مستند اين صلاة است مشتمل است بر لفظ آية الكرسى فقط ، پس اين تفسير از أعاظم علماى مذكوره به جهت اين است كه آية الكرسى بنا به اعتقاد ايشان ممتد است تا * ( خالِدُونَ ) * .
انصاف اين است كه اين وجهى است متين ، لكن مىگوئيم : چنانچه ممكن است اين تفسير به اين جهت بوده باشد كه مذكور شد ممن است به جهت شدت اعتماد به مرحوم شيخ بوده باشد به اين معنى ، نظر به اين كه صلاة مذكوره از صلوات مندوبه است به اطباق علما ، و مسامحه در امور مندوبه ثابت است ، و چون كه مدلول عليه به كلام مرحوم شيخ اين است كه تلاوت آية الكرسى در صلاة روز عيد غدير تا * ( هُمْ فِيها خالِدُونَ ) * باشد ، لهذا مرحوم علامه و غيره حكم فرمودهاند به اين مطلب نظر به تسامح در امور مستحبه .
پس تفسير مذكور از علماى مذكوره شايد از اين راه بوده باشد كه مذكور شد نه به جهت اعتقاد به امتداد أصل آية الكرسى تا محل مذكور ، پس حكم
تحفة الأبرار الملتقط من آثار الأئمة الأطهار ( فارسي ) — صفحة 477
مساهمون: سيد مهدى رجائى
ص٤٧٧