هفت حرف نازل شده است » اشاره مىكنيم . در اين حديث معناى « حرف » همان « وجه » است كه با وجهى ديگر متفاوت مىنمايد چه در بردارندهء تفاوت لهجهاى و به طور كلى تفاوت در سطوح بيانى مىباشد . اين همان معنايى است كه از مقايسهء روايتهايى كه براى حديث در ضميمه آوردهايم ، استنباط شده است .
تحوّل در معيارهاى صحت و شذوذ ( روايت حروف و شذوذ )
شرح احوال نويسان قاريان در شرح حال قاريان به اين سوگرايش داشتهاند تا بين دو سطح از سطوح دريافت قرائت قارى تميز دهند .
1 - دريافت قارى از طريق « عرض » و « سماع » و اداى آن ( ) .
2 - دريافت از طريق « روايت » .
بسيارى از اين شرح حال نويسان به سطح نخست دريافت قارى ، « قرائت » و به سطح دوم دريافت وى « حروف » گفتهاند . در شرح حال بسيارى از قاريان صحابه مثل « انس بن مالك » « 1 » ، « حذيفة بن يمان » « 2 » ، « عبد اللّه بن زبير » « 3 » ، « سعد بن ابى وقاص » « 4 » ، « عبد اللّه بن عمر بن خطاب » « 5 » ، « عبد اللّه بن عمرو بن عاص » « 6 » ، « عمر بن خطاب » « 7 » ، « معاذ بن جبل » « 8 » و « معاوية بن ابى سفيان » « 9 » روايت حروف قرآن آمده است .
بدون شك روايت حروف تنها بر اين افراد محدود نمىشود بلكه به غير از اينها ، افراد زياد ديگرى نيز بودهاند در ميان تابعين هم افراد زيادى چون « ابن شهاب زهرى » « 10 » ، « زيد بن
هامش
( 1 ) ابن الجزرى ، غاية النهاية فى طبقات القرّاء ، ج 1 ، ص 172 .
( 2 ) همان ، ص 203 .
( 3 ) همان ، ص 419 .
( 4 ) همان ، ص 304 .
( 5 ) همان ، ص 437 .
( 6 ) همان ، ص 439 .
( 7 ) همان ، ص 591 .
( 8 ) همان ، ج 2 ، ص 301 .
( 9 ) همان ، ص 303 .
( 10 ) همان ، ص 262 .