Skip to main content

توضيح المسائل ( فارسي ) — Page 466

Contributors:

P.466
چنانچه بذر مال مالك بوده حاصلى هم كه بدست مىآيد مال أو است وبايد مزد زارع ومخارجى را كه كرده وكرايه گاو يا حيوان ديگرى را كه مال زارع بوده ودر آن زمين كار كرده به أو بدهد ، واگر بذر مال زارع بوده زراعت هم مال أو است وبايد اجاره زمين وخرجهائى را كه مالك كرده وكرايه گاو يا حيوان ديگرى كه مال أو بوده ودر آن زراعت كار كرده به أو بدهد . ودر هر دو صورت چنانچه مقدار استحقاق معمولى بيشتر از مقدار قرارداد باشد ، وطرف از آن اطلاع داشته باشد دادن زيادى واجب نيست .
( مسأله 2244 ) : اگر بذر ، مال زارع باشد ، وبعد از زراعت بفهمند كه مزارعه باطل بوده ، چنانچه مالك وزارع راضى شوند ، كه با اجرت يا بي اجرت زراعت در زمين بماند اشكال ندارد . واگر مالك راضى نشود ، عده‌اى گفته‌اند كه پيش از رسيدن زراعت مىتواند زارع را وأدار كند كه زراعت را بچيند ، وزارع اگر چه راضى شود چيزى به مالك بدهد ، نمىتواند أو را مجبور كند كه زراعت در زمين أو بماند ، ولى اين گفته خالى از اشكال نيست ودر هر صورت مالك نمىتواند زارع را مجبور كند كه اجاره بدهد وزراعت را در زمين خود باقي بگذارد ، هر چند كه اجاره زمين را هم از أو مطالبه ننمايد .
( مسأله 2245 ) : اگر بعد از جمع كردن حاصل وتمام شدن مدت مزارعه ريشه زراعت در زمين بماند وسال بعد دو مرتبه سبز شود ، وحاصل دهد ، چنانچه مالك با زارع شرط اشتراك در ريشه نكرده باشد ، حاصل سال دوم مال مالك است .