چون بز كوهى از آن مىخورد ، تيرها خودبخود از بدنش مىريزد ، و ضررى به آن حيوان نمىرساند .
قاضى نجم الدين عمر بن محمد كرندى ، برايم نقل كرد : لكلك در محلهاى مرتفع مثل گنبدها و منارهها لانه مىكنند . دشمنى از نوع پرندگان دارد كه هميشه دنبال او است ، بلانهء لكلك مىآيد و بيضههاى ويرا مىشكند . قاضى گفت : علفى هست كه اگر دشمن لكلك بوى آن را بشنود ، يا آن را استشمام كند بيهوش مىگردد .
لكلك آن علف را مىآورد در لانهء خود زير بيضهاش مىگذارد و ديگر پرندهء دشمن قدرت آمدن بلانه او و شكستن بيضهاش را نخواهد داشت .
اوحد الزمان « 1 » در كتاب « المعتبر » خود نوشته است : خارپشت براى خانهء خود درهائى تعبيه مىكند كه مىتواند آنها را ببندد و باز كند . هنگامى كه بادهاى مفيد و موافق مىوزد ، درها را باز نموده و هنگام وزش بادهاى مضر آنها را مىبندد .
و باز او حكايت كرد : مردى ديد كه آهوبره ، ( هوبره ) با افعى مشغول جنگ است ، گاه بگاه از جنگ دست برداشته و به طرف علفى مىآيد و مقدارى از آن را مىكند ، دوباره به طرف افعى رفته و با وى مىجنگد . آن شخص علف را در موقع زد و خورد آهوبره با افعى مىكند ، و چون آهوبره برميگردد تا با آن علف اثر نيش افعى را خنثى كند ، مىبيند علف مزبور در جاى خود نيست ، پس از آنكه قدرى جستجو مىكند و مىبيند نيست فورا افتاده و مىميرد .
و باز مىگويد : راسو در جنگ با مار ، سداب « 2 » مىخورد ، همچنين سگها اگر در شكمشان كرم توليد شود ، سنبل مىخورند كه قى كرده و شكم آنها به كار مىافتد ، و اگر لكلك زخمى گردد ، خود را با آويشن كوهى « 3 » ( پودينه كوهى )
هامش
( 1 ) - ابو البركات هبة الدين على ملكاى بلدى متولد شهر بلد . يهودى بود بعدا مسلمان شد . طب را از ابو الحسن سعيد بن هبة اللّه بن الحسين آموخته است .
( 2 ) -Rue( 3 ) - يا صعتر كه انواع چندى دارد صعتر فارسى كه آويشن است ،. ( Sariette , Tym , Origan )