مراد اينست كه اين سخنان گفتند تا مؤمنان را از جهاد باز دارند و نتوانستند و مؤمنان به جنگ رفته غنيمت و فتح نصيبشان شد و اين امر موجب حسرت آنها گرديد .
و گفتهاند معنى آيه اينست كه همچون اين كفار مباشيد و اينسخنان مگوييد كه خداوند اين حرفها را موجب الزام حسرت و حزن در قلوب ايشان قرار دهد چون آنچه گمان ميكردند خلاف در آمد و بآرزويشان نرسيدند و عزت پيروزى و غنيمت را نيز از دست دادند .
وَ اللَّهُ يُحْيِي وَ يُمِيتُ
- يعنى خداست كه در سفر و حضر ميميراند و اجلى را كه او مقدر كرده كس نتواند بتأخير اندازد و يا جلو آرد و هيچكس نتواند قضا و قدر او را بگرداند .
اين جمله مردم را از تخلف از جهاد بواسطه ترس از قتل باز ميدارد زيرا زنده كردن و ميراندن بدست خداست .
وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ
- يعنى خداوند بينا است باعمال شما و گفتهاند يعنى داناست و اين جمله متضمن ترغيب بر اطاعت و ترساندن از معصيت خداست .
سپس خداوند مسلمين را بر جهاد تحريك و تشويق مىكند و ميفرمايد كه شهادت در راه خدا از اموال و ثروت اينجهان بهتر است كه :
وَ لَئِنْ قُتِلْتُمْ
- اى مؤمنان اگر كشته شويد .
فِي سَبِيلِ اللَّهِ
- يعنى در جهاد .
أَوْ مُتُّمْ
- يا در راهى كه به جهاد با كفار ميرويد بميريد مستحق خواهيد شد .
لَمَغْفِرَةٌ مِنَ اللَّهِ وَ رَحْمَةٌ
- مغفرت خدا يعنى گذشت او از گناهان شما و رحمت او را يعنى ثواب و بهشت را و اينها .
خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ
- بهتر است از اموال و مقاصد دنيايى : اين قسمت متضمن تسليت بر مؤمنان است در مصيباتى كه در راه خدا ديدهاند و نيز تقويت دلها و آسان كردن مرگ و شهادتست برايشان .
وَ لَئِنْ مُتُّمْ أَوْ قُتِلْتُمْ لَإِلَى اللَّهِ تُحْشَرُونَ
- يعنى چه بميريد و چه كشته شويد