آقابزرگ مى گويد : درباره مؤلف چيزى نمى دانيم اما فرض را بر تشيع وى مى گذارد
( نك : أعيان 3 / 464 ) ; مى توان حدس زد كه پدر مؤلف ، أبو الفضل جعفر بن شاذان
معروف به شاذويه بوده كه بر أساس گفته ء خطيب ( تاريخ بغداد 7 / 181 ) از أبو حذيفة
موسى بن مسعود بصرى ( م 220 ، نك : تهذيب 10 / 370 - 371 ) روايت مى كرده ; همچنانكه أبو عبد الله بن محمد بن مخلد ( متولد 233 ومتوفاى 6 جمادى الثاني 331 ;
نك : تاريخ بغداد 3 / 310 - 311 ) از وى روايت مى كند . اگر اين حدس درست باشد ،
مؤلف ما احتمالا در ميانه ء قرن سوم مىزيسته . در اقبال 541 - 542 / 325 ، كه به اين
كتاب به عنوان " كتاب أحمد بن جعفر بن شاذان " اشاره شده مطلبي درباره فضيلت شب
عرفه نقل شده است . موردى كه در اقبال آمده از بابى تحت عنوان " شهور العرب " نقل
شده است . اين نقل مشتمل بر حديثي از پيامبر [ ص ] است كه شب پانزدهم ذي قعده به
عنوان شب مبارك وبا فضيلتى توصيف شده است .
6 . * * + عدد سور القرآن وعدد آياته وعدد كلماته وحروفه ونصفه وأثلاثه واخماسه
وأسداسه وأسباعه وأثمانه واتساعه واعشاره واجزاء عشرين واجزاء ثلاثين / أبو جعفر
محمد بن منصور بن يزيد المرادي ( م . ج . 290 )
سعد السعود 24 ، 278 - 279 .
مؤلف ، زيدي مذهب ، مفسر قرآن ، محدث ومؤرخ بوده است ( Qasim , Madelung
فهرست اعلام ذيل نام وى ; سزگين 1 / 563 وارجاعات همانجا ) . اين كتاب كه به نام
" جزء " بدان اشاره شده ( در سعد 278 به اشتباه " جنود " آمده ) ، در فهرست آثار مرادي
نيامده است ; ممكن است كه قسمتى از تفسير الكبير يا تفسير الصغير أو بوده كه ابن نديم
( ص 244 ) از آنها ياد كرده است . ابن طاووس از صفحه ء نخست نقل كرده كه مشتمل بر
تفصيلاتى در باره تعداد آيات ، كلمات وحروف قرآن بوده است ; كلمات " واجزاء
عشرين " در سعد ص 24 نيامده ; در ص 278 بجاى عشرين ، اشتباها " سليم " آمده است .
مجموعهاى كه ابن طاووس از آن استفاده كرده داراى كتاب ديگرى نيز از مرادي با نام
" اختلاف المصاحف " ( نك : همين فهرست ذيل همين عنوان ) بوده است .
كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — صفحة 167
مساهمون: إتان گلبرگ
ص١٦٧