در جنگ احد درست در گرماگرم نبرد ، وقتى اصحاب مصطفى صلى اللَّه عليه و آله منهزم و متوارى شدند ، و آن حضرت را تنها گذاشتند ، على بن ابى طالب عليه السّلام با شمشيرش به همراهى ابو دجانه انصارى از جان نبى صلى اللَّه عليه و آله دفاعى جانانه كردند و مشركين را از اطراف آن حضرت پراكنده نمودند .
در آن هنگام آيههاى
وَ لَقَدْ كُنْتُمْ تَمَنَّوْنَ الْمَوْتَ
. . . تا آيهء
سَيَجْزِي اللَّهُ الشَّاكِرِينَ
« 1 » در تحسين و تمجيد على بن ابى طالب عليه السّلام و ابو دجانه انصارى نازل شد .
همچنين آيه
وَ كَأَيِّنْ مِنْ نَبِيٍّ قاتَلَ مَعَهُ رِبِّيُّونَ كَثِيرٌ
كثير همان ده نفرى كه به دستور خدا و رسول صلى اللَّه عليه و آله به تعقيب مشركين مكه پرداختند هستند .
وَ اللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ
« 2 » صابرين يعنى على عليه السّلام و ابو دجانه انصارى كه در دفاع از جان نبى صلى اللَّه عليه و آله پايدارى و استقامت كردند .
[ 25 ]
ثَواباً مِنْ عِنْدِ اللَّهِ وَ اللَّهُ عِنْدَهُ حُسْنُ الثَّوابِ
. . . . وَ ما عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِلْأَبْرارِ
.
( آل عمران / 198 - 195 ) ثواب از جانب خدا و پاداش نيكو نيز نزد خداست . . . . و آنچه در نزد خداست براى نيكان از همه چيز بهتر و ارزشمندتر است .
( 189 ) اصبغ بن نباتة از دوستان و اصحاب نزديك على عليه السّلام مىگويد « 3 » .
از امير المؤمنين على عليه السّلام شنيدم فرمود كه روزى رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله دستم را گرفت و گفت ؛ اى برادرم ! آيا معنى كلام خداى تعالى
ثَواباً مِنْ عِنْدِ اللَّهِ وَ اللَّهُ عِنْدَهُ حُسْنُ الثَّوابِ
.
وَ ما عِنْدَ اللَّهِ خَيْرٌ لِلْأَبْرارِ
را مىدانى ، كه ثواب عند اللَّه و ابرار چيست ؟
هامش
( 1 ) آل عمران 144 - 142 .
( 2 ) آل عمران / 146 .
( 3 ) روايت ديگرى از طريق اشخاص ديگرى از اصبغ بن نباته به همين نقل شده است .