روايت كردهاند و يكى از مصطلحات رايجهء شعرى ايران شده است . بنابر افسانه ، كه ميرخوند آورده و منشاء آن معلوم نيست ، مانى غارى را در ممالك مشرق به صورتهاى گوناگون آراسته بود .
در حفارى تورفان و خوچو « 1 » نمونهء از صنايع مانويان بدست آمده است . در خوچو غارى يافتهاند منقش بنقوش بسيار ، كه دقايق نقاشى از آنها هنوز نمايان است . يكى از اين صورتها مرد بزرگى را نشان ميدهد ( كه گويا خودمانى است ) ، كه بهيئت مغولى است با سبلت آويخته و ريش دو شاخ ؛ در پشت سر او به شكل هاله قرص خورشيد رسم شده است ، كه متن آن سرخ و حاشيه آن سفيد است و
شكل 9 - نمونه نقاشى مانويان در خوچو
( لوكوك ، خوچو )
قسمت زيرين آن قرص در ميان هلالى قرار گرفته . آنشخص كلاهى تاج مانند ، كه گويا از پارچه زربفت باشد ، بر سر دارد ، كه قسمت زيرين آن چنان تنگ است ، كه
پاورقی
مقايسه شود با گنومون 9 ، ص 347 ؛ پولوتسكى ، خطب و مواعظ مانوى ، ص 18 ، يادداشتa.
( 1 ) -Chotscho