يعقوب عليه السّلام و دروغگو شمردن راستگو
سؤال : معنى وَ ما أَنْتَ بِمُؤْمِنٍ لَنا وَ لَوْ كُنَّا صادِقِينَ « 1 » كه به نقل از برادران يوسف ، خطاب به حضرت يعقوب عليه السّلام مىباشد ، چيست ؟ آيا جايز است كه آن حضرت را به عدم تصديق راستگو و دروغگو شمردن وى ، منسوب كنند ؟ پاسخ : با گذشت زمان ، هنگامى كه برادران يوسف عليه السّلام بدگمانى پدر و بيم او نسبت به جان يوسف را از نشانههاى به ظهوررسيدهء حسد و رقابت مشاهده كردند ، بر اين باور شدند كه پدرشان سخن ايشان مبنى بر اينكه گرگ يوسف را خورده است نمىپذيرد . لذا [ يكصدا ] گفتند : تو به سبب سوءظنّ پيشينى كه به ما دارى ما را تصديق نمىكنى و دروغگو مىدانى . چنين سخنى را كسى بر زبان مىآورد كه قصد دارد با فريب و حيله ، كلام دروغ خود را به موضع قبول بنشاند و تصديق مخاطب را براى خود فراهم آورد ، علّت آن نيز روشن است ، زيرا كشتن [ بىگناه ] در شمار دردآورترين مصيبتهاى دنيا قرار دارد . بنابراين [ براى رسيدن به منظور خود ] مىگويد : مىدانم كه تو مرا در اين كار راستگو نمىدانى .