در بارهء انسان بگويد ، فقط به اين شرط كه مزاحمتى براى خودكامگى خود محوران روزگار به وجود نياورد .
حقوق بشر از ديدگاه اسلام ماده هفدهم
هر انسانى حق بهره بردارى از تابعيت خود را دارد و هيچ كس را نمىتوان از تابعيت خود به طور زور گويانه محروم ساخت .
توضيح : اين ماده كه در مواد حقوق بشر از ديدگاه اسلام در كنفرانس تهران ماده هشتم بود ، در كنفرانس قاهره حذف شده است ، به اين دليل كه تابعيت به معناى معمولى آن ( در دوران ما ) در اسلام وجود ندارد . ما در مادهء بيستم اين اعلاميه ، معناى اسلامى آن را مطابق حق اختيار « محل اقامت » منظور نموديم .
حقوق بشر از ديدگاه غرب ماده پانزدهم
1 - هر كس حق دارد كه داراى تابعيت باشد .
2 - احدى را نمىتوان خود سرانه از تابعيت خود يا از حق تغيير تابعيت محروم كرد .
مشتركات
:
هر دو نظام حقوقى ( از ديدگاه اسلام و از ديدگاه غرب ) در اين ماده با دو بندى كه دارد اتفاق نظر دارند . نهايت امر اين كه مقصود از تابعيت ، « اقامت در محلى » باشد .
تفاوتهاى دو نظام حقوق بشر از ديدگاه اسلام و غرب
اگر محل اقامت ، كشور غير اسلامى باشد و مخصوصا شخص مسلمان در معرض تأثر از روحيات و اخلاق و اعتقادات غير اسلامى قرار بگيرد ، در صورتى كه ضرورتى اقتضا نكند ، فقه اسلامى اقامت در چنان محلى را جايز نمىداند .