بيشتر در قرآن مجيد نيامده است .
نهج :
* ( لِكُلٍّ جَعَلْنا مِنْكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهاجاً ) * مائده : 48 . نهج ( بر وزن فلس ) و منهاج بمعنى طريق واضح ( راه آشكار ) است آن را طريق مستقيم نيز گفتهاند يعنى : براى هر يك از شما امّتها شريعت و طريقى واضح قرار داديم تفصيل آيه در « شرع » ديده شود منهاج فقط يك بار در كلام اللَّه آمده است .
نهر :
( بر وزن فلس ) بمعنى زجر و راندن آيد راغب شدّت را در آن قيد كرده است * ( فَأَمَّا الْيَتِيمَ فَلا تَقْهَرْ . ) *
* ( وَأَمَّا السَّائِلَ فَلا تَنْهَرْ ) * ضحى : 9 و 10 .
به يتيم ستم نكن وسائل نران و ردّ نكن طبرسى فرموده نهر و انتهار آن است كه بر سائل صيحه بزنى از انس بن مالك روايت شده كه رسول خدا صلَّى اللَّه عليه و آله فرموده : « اذا أتاك سائل على فرس باسط كفيّه فقد وجب له الحقّ و لو بشقّ تمرة » .
* ( فَلا تَقُلْ لَهُما أُفٍّ وَلا تَنْهَرْهُما وَقُلْ لَهُما قَوْلًا كَرِيماً ) * اسراء : 23 .
به پدر و مادر افّ نگو و آنها را زجر نكن و صيحه نزن و با آنها با احترام سخن گو .
نهار :
روز . آن در شرع از طلوع فجر تا غروب آفتاب است * ( وَلَه ما سَكَنَ فِي اللَّيْلِ وَالنَّهارِ وَهُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ ) * انعام : 13 . * ( وَأَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَزُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ ) * هود : 114 .
اين لفظ پنجاه و هفت بار در قرآن مجيد آمده است . نهار و نهر ( بر وزن فرس ) در اصل بمعنى اتساع است روز را از آن نهار گفتهاند كه نور در آن انبساط و وسعت مييابد .
أنهار :
جمع نهر ( بر وزن فلس و فرس ) وزن دوّم افصح و مطابق قرآن مجيد است .
طبرسى و راغب آن را رود معنى كردهاند نه آب جارى عبارت مجمع چنين است : « النّهر : المجرى الواسع من مجارى الماء » و راغب گويد :
« النّهر مجرى الماء الفائض » در قاموس گويد « النّهر مجرى الماء » .
ولى در مصباح و اقرب الموارد