تأثير اعمال در يكديگر در « حبط » روشن شد كه اعمال نيك در اثر بعضى از عوامل حبط و بىاثر ميگردند ، در مقابل اعمال بد نيز در اثر اعمال نيك از بين ميروند * ( وَأَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَزُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ إِنَّ الْحَسَناتِ يُذْهِبْنَ السَّيِّئاتِ . . . ) * هود : 114 . آيه صريح است در اينكه حسنات سيّئات را از بين مىبرند و ظاهرا توبه هم شرط نيست كه توبه به تنهائى مكفّر و از بين برندهء گناه است ايضا * ( إِنْ تَجْتَنِبُوا كَبائِرَ ما تُنْهَوْنَ عَنْه نُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّئاتِكُمْ ) * نساء :
31 . كه ظهورش در مكفّر بودن اجتناب از كبائر است نسبت بصغائر بىآنكه توبه شرط باشد ايضا رجوع شود به « بوء » و رواياتيكه ذيل آيهء اول نقل شده است . مراعى بودن اعمال از احكام ديگر اعمال آنكه اعمال تا دم مرگ مراعى و مشروطند .
آنان كه كارهاى نيك انجام دادهاند در صورتى عامل آنها اهل بهشت مىشود كه تا آخر عمر و از اهل ايمان باشد و اگر كافر و مشرك گرديد يا بعوامل ديگر اعمالش حبط شد ديگر سودى به حال وى نخواهند داشت .
ظاهرا اعمال نيك مرتدّ به حالت نيمه حبط در ميايند كه اگر بعدا ايمان آورد زنده شده و عامل را اهل بهشت ميكنند . تبدّل اعمال بموجب * ( فَأُوْلئِكَ يُبَدِّلُ الله سَيِّئاتِهِمْ حَسَناتٍ ) * فرقان : 70 . تبدّل اعمال به يكديگر از جملهء احكام اعمال است كه در « توبه » مقدارى دربارهء آن بحث شد .
* ( إِنَّه لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ إِنَّه عَمَلٌ غَيْرُ صالِحٍ ) * هود : 46 . آيه دربارهء پسر نوح عليه السّلام است كه غرق گرديد ، خدا وعده كرده بود كه اهل نوح را نجات دهد پس از نشست طوفان نوح به خدا عرض كرد * ( إِنَّ ابْنِي مِنْ أَهْلِي وَإِنَّ وَعْدَكَ الْحَقُّ ) * پسرم از اهل من است مطابق وعدهء تو ميبايست غرق نشود .
قاموس قرآن ( فارسي ) — صفحة 51
مساهمون: سيد علي اكبر قرشي
ص٥١